Burunduqxon
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 718-b. — ziyouz.com
Burunduqxon (? 1511) qozoq xonlaridan biri (1480—1511), Kirayxon (Gireyxon)ning katta öğli. Otasi vafotidan söng taxtga ötirgan. Abulxayrxon vafotidan keyin Muhammad Şayboniyxon b-n özbek ulusiga ega böliş uçun köplab janglar olib borgan. B. 50 ming kişilik qöşini b-n manğitlar ustiga yuriş qilganda (1480) Şayboniyxon 300 askari b-n manğitlarga yordamga kelib B. qöşinini tormor keltirgan. B. Jonibekxonning öğillari Qosim sulton va Otik sulton hamda manğitlardan Hamzabeklar b-n Şayboniyxon turgan Siğnoqni 3 oy qamal qilgan, biroq qal'ani ololmay çekingan. Şayboniyxon Ötrorga yuriş qilganda Siğnoq beklari, ruhoniylari qal'ani B.ga topşirganlar. B. söngra Arquq qal'asini 40 kun muvaffaqiyatsiz qamal qilgan, Sabron, Ötror, Sayram, Olatoğni egallagan. B. Şayboniyxonga qarşi turiş befoydaligini tuşungaç, qizini unga bergan. Jonibekxon va Kirayxon vafotidan söng ularning öğillari örtasida özaro nizo boşlangan. Jonibekxonning öğli Qosim sulton B.ni daştdan siqib çiqargan. B. özining duşmanlari bölgan şayboniylar huzuriga — Movarounnaxrga ketişga majbur bölgan va umrining qolgan kismini Samarqandda ötkazib öşa yerda vafot etgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БУРУНДУҚХОН (? 1511) қозоқ хонларидан бири (1480—1511), Кирайхон (Гирейхон)нинг катта ўғли. Отаси вафотидан сўнг тахтга ўтирган. Абулхайрхон вафотидан кейин Муҳаммад Шайбонийхон б-н ўзбек улусига эга бўлиш учун кўплаб жанглар олиб борган. Б. 50 минг кишилик қўшини б-н манғитлар устига юриш қилганда (1480) Шайбонийхон 300 аскари б-н манғитларга ёрдамга келиб Б. қўшинини тормор келтирган. Б. Жонибекхоннинг ўғиллари Қосим султон ва Отик султон ҳамда манғитлардан Ҳамзабеклар б-н Шайбонийхон турган Сиғноқни 3 ой қамал қилган, бироқ қалъани ололмай чекинган. Шайбонийхон Ўтрорга юриш қилганда Сиғноқ беклари, руҳонийлари қалъани Б.га топширганлар. Б. сўнгра Арқуқ қалъасини 40 кун муваффақиятсиз қамал қилган, Саброн, Ўтрор, Сайрам, Олатоғни эгаллаган. Б. Шайбонийхонга қарши туриш бефойдалигини тушунгач, қизини унга берган. Жонибекхон ва Кирайхон вафотидан сўнг уларнинг ўғиллари ўртасида ўзаро низо бошланган. Жонибекхоннинг ўғли Қосим султон Б.ни даштдан сиқиб чиқарган. Б. ўзининг душманлари бўлган шайбонийлар ҳузурига — Мовароуннахрга кетишга мажбур бўлган ва умрининг қолган кисмини Самарқандда ўтказиб ўша ерда вафот этган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.