Buyuk Xitoy tekisligi
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 819–820-b. — ziyouz.com
Buyuk Xitoy tekisligi BUYUK XITOY TEKISLIGI, Şimoliy Xitoy tekisligi — Xitoyda, Osiyodagi eng yirik tekisliklardan biri. Şarkda Sariqdengiz sohili böylab 1000 km dan ortiq masofaga çözilgan. Şim.dan Yanşan toğlari örab turadi, ğarbida Tayxanşan tizmasining yon bağri tik tuşgan. Mayd. 325 ming km2 atrofida. Yer yuzasi tekis, bal. 100 m gaça. Şarqida Şandun toğlari joylaşgan. Allyuviy jinslardan, ğarbiy toğ oldi polosasi qad. yoyilmadan taşkil topgan. Iqlimi subtropik mussonli iqlim, yozi nam, qişi esa quruq va sovuq. Tez-tez suv toşqinlari bölib turadi. Jan. dan şimolga tomon Buyuk Kanal ötgan. B. X. t. mamlakatning aholi eng ziç joylaşgan hududi. Buğdoy, paxta, şoli va b. ekinlar yetiştiriladi. Yirik şaharlari: Pekin, Tyanszin va b.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БУЮК ХИТОЙ ТЕКИСЛИГИ, Шимолий Хитой текислиги — Хитойда, Осиёдаги энг йирик текисликлардан бири. Шаркда Сариқденгиз соҳили бўйлаб 1000 км дан ортиқ масофага чўзилган. Шим.дан Яньшан тоғлари ўраб туради, ғарбида Тайханшань тизмасининг ён бағри тик тушган. Майд. 325 минг км2 атрофида. Ер юзаси текис, бал. 100 м гача. Шарқида Шаньдун тоғлари жойлашган. Аллювий жинслардан, ғарбий тоғ олди полосаси қад. ёйилмадан ташкил топган. Иқлими субтропик муссонли иқлим, ёзи нам, қиши эса қуруқ ва совуқ. Тез-тез сув тошқинлари бўлиб туради. Жан. дан шимолга томон Буюк Канал ўтган. Б. X. т. мамлакатнинг аҳоли энг зич жойлашган ҳудуди. Буғдой, пахта, шоли ва б. экинлар етиштирилади. Йирик шаҳарлари: Пекин, Тяньцзинь ва б.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.