Buyurtma qöriqxona
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 820-b. — ziyouz.com
Buyurtma qöriqxona (zakaznik)— hudud yoki akvatoriyaning bir qismi. Unda qöriqxonadatilek barça tabiat majmuasi emas, balki uning ayrim elementlari — ösimlik, tuproq, hayvonot dunyosi, foydali qazilmalari va b. qismlari qonun b-n qöriqlanadi va ösimlik, hayvonlari köpaytiriladi. B.q.larda nodir, foydali ösimlik va hayvonotlar köpaytirilib, boşqa joylarga tarqatilişi ham mumkin. B.q.lar muddatiga köra uzoq vaqtga yoki qisqa vaqtga möljallangan, muddatsiz böladi. Eng köp tarqalgan B.q.lar: ovçilik, baliq xöjaligi, landşaft, örmon, daşt va botqoq B.q.lari, geologik va gidrologik B.q.lari va b. Tabiiy B.q.lar, şuningdek tarixiy-memorial ahamiyatga ega bölgan hududlarni saqlaş uçun ta'sis etilgan B.q.lar ham mavjud. Dengiz va okeanlarning muayyan qismlari ham B.q.ga aylantirilişi mumkin. Qöriqpanayotgan obyektdan kelib çiqqan holda ov qiliş, baliq ovlaş, yoğoç kesiş, mol boqiş, piçan öriş va b. taqiqlanadi. B.q.da, odatda, xöjalik faoliyati man qilinadi. ÖzRda önga yaqin B. q. (Abdusamat, Oqbuloq va b.) bor.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БУЮРТМА ҚЎРИҚХОНА (заказник)— ҳудуд ёки акваториянинг бир қисми. Унда қўриқхонадатилек барча табиат мажмуаси эмас, балки унинг айрим элементлари — ўсимлик, тупроқ, ҳайвонот дунёси, фойдали қазилмалари ва б. қисмлари қонун б-н қўриқланади ва ўсимлик, ҳайвонлари кўпайтирилади. Б.қ.ларда нодир, фойдали ўсимлик ва ҳайвонотлар кўпайтирилиб, бошқа жойларга тарқатилиши ҳам мумкин. Б.қ.лар муддатига кўра узоқ вақтга ёки қисқа вақтга мўлжалланган, муддатсиз бўлади. Энг кўп тарқалган Б.қ.лар: овчилик, балиқ хўжалиги, ландшафт, ўрмон, дашт ва ботқоқ Б.қ.лари, геологик ва гидрологик Б.қ.лари ва б. Табиий Б.қ.лар, шунингдек тарихий-мемориал аҳамиятга эга бўлган ҳудудларни сақлаш учун таъсис этилган Б.қ.лар ҳам мавжуд. Денгиз ва океанларнинг муайян қисмлари ҳам Б.қ.га айлантирилиши мумкин. Қўриқпанаётган объектдан келиб чиққан ҳолда ов қилиш, балиқ овлаш, ёғоч кесиш, мол боқиш, пичан ўриш ва б. тақиқланади. Б.қ.да, одатда, хўжалик фаолияти ман қилинади. ЎзРда ўнга яқин Б. қ. (Абдусамат, Оқбулоқ ва б.) бор.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.