Çarlz Sanders Pirs
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 231-b. — ziyouz.com
Pirs Çarlz Sanders PIRS (Peirce) Çarlz Sanders (1839.10.9, Kembrij, Massaçusets ştati — 1914.19.4, Milford, Pensilvaniya ştati) — amerikalik faylasuf, mantikçi, matematik va tabiatşunos. Amerika fanlar va san'at akademiyasi (1877) hamda Milliy FA (1879) a'zosi. Garvard un-tini tugatgan (1859). Şu un-tda mantiq, tarix va falsafadan ma'ruzalar öqigan. P.ga Dune Skot, Kant va Darvin qaraşlari ta'sir körsatgan. P. agnostitsizmni tanqid qildi, biroq bilimning işonçliligini inkor etdi. U ilmiy bilim va fikrning şakllanişi, işonçliligi va dalillar asosida isbotlanganligi masalasiga alox>1da axamiyat berdi. Falsafaga pragmatizm tuşunçasini kiritgan. Haqiqatning obyektivligini rad etib, çinlikni amaliy foydalilik b-n tenglaştirgan. Semiotika asosçisi. Matematik man-tiqqa doyr asarlar yozgan. P.ni «AQŞ ilmiy falsafasining otasi» deb hisoblaydilar.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПИРС (Peirce) Чарлз Сандерс (1839.10.9, Кембриж, Массачусетс штати — 1914.19.4, Милфорд, Пенсильвания штати) — америкалик файласуф, мантикчи, математик ва табиатшунос. Америка фанлар ва санъат академияси (1877) ҳамда Миллий ФА (1879) аъзоси. Гарвард ун-тини тугатган (1859). Шу ун-тда мантиқ, тарих ва фалсафадан маърузалар ўқиган. П.га Дуне Скот, Кант ва Дарвин қарашлари таъсир кўрсатган. П. агностицизмни танқид қилди, бироқ билимнинг ишончлилигини инкор этди. У илмий билим ва фикрнинг шаклланиши, ишончлилиги ва далиллар асосида исботланганлиги масаласига алох>1да ахамият берди. Фалсафага прагматизм тушунчасини киритган. Ҳақиқатнинг объективлигини рад этиб, чинликни амалий фойдалилик б-н тенглаштирган. Семиотика асосчиси. Математик ман-тиққа дойр асарлар ёзган. П.ни «АҚШ илмий фалсафасининг отаси» деб ҳисоблайдилар.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.