Çaynaş
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 9-b. — ziyouz.com
Çaynaş — oğizda ovqatni maydalaş, eziş, ularni sölak bilan namlaş va yutum hosil kilişdan iborat fiziologik jarayon. Odam va köpgina hayvonlarda Ç. çaynov muskullari kiyekdrganda, pastki jağ harakatining yuqori jağ harakatiga nisbatan turliça özgarişi natijasida amalga oşadi. Ç.da til va lunjlar harakati ham ahamiyatga ega. Ç. apparatining şikastlanişi, ayniqsa, tişlarning bölmasligi yoki yetişmasligi ovqat hazm qiliş a'zolarining kasallanişiga olib keladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЧАЙНАШ — оғизда овқатни майдалаш, эзиш, уларни сўлак билан намлаш ва ютум ҳосил килишдан иборат физиологик жараён. Одам ва кўпгина ҳайвонларда Ч. чайнов мускуллари киекдрганда, пастки жағ ҳаракатининг юқори жағ ҳаракатига нисбатан турлича ўзгариши натижасида амалга ошади. Ч.да тил ва лунжлар ҳаракати ҳам аҳамиятга эга. Ч. аппаратининг шикастланиши, айниқса, тишларнинг бўлмаслиги ёки етишмаслиги овқат ҳазм қилиш аъзоларининг касалланишига олиб келади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.