Çigillar
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 79-b. — ziyouz.com
Çigillar ÇIGILLAR, Çikil — turkiy qabilalar ittifoqi. 10—11a.larda Issiqkölning şim. şarqida va Tatar rnida yaşaganlar. Ç. Ili daryosi vodiysida, Qaşqar yaqinidagi qişloqlarda va istehkomli kiçik Çigil ş. (hoz. Avliyoota yaqinida)da yaşaşgan. Turkman öğuzlar Amudaryodan Xitoygaça bölgan hududlarda yaşagan barça turkiy qavmlarni Ç. deb ataşgan. Ç. köçmançi hayot keçirib, asosan, çorvalik bilan şuğullanganlar. Taxm. 900 y. Ç. yağmolar bilan birga islom diniga kirişgan. Ç.ning bir qismi xristian bölgan. Ç. Qarluqlar va yağmolar bilan birga Horaxoniylar davlatida muxim rol öynaşgan, xususan, davlat boşqaruv apparati va qöşindagi eng muhim mansablarni ular egallagan. 10—11a. boşida Ç.ning astasekin ötroqlaşuv jarayoni sodir bölgan. 11a.ning 1yarmida Ç.ning bir qismi Zarafşon vodiysiga köçib kelib, mahalliy . aholi bilan aralaşib ketgan. Adu: Bartold V. V., Oçerk istorii Semireçya, Soçineniya, t.2, ç. 1, M., 1963; Şoniyozov K., Uzbekxalkiningşakllaniş jarayoni, T., 2001.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЧИГИЛЛАР, Чикил — туркий қабилалар иттифоқи. 10—11а.ларда Иссиқкўлнинг шим. шарқида ва Татар рнида яшаганлар. Ч. Или дарёси водийсида, Қашқар яқинидаги қишлоқларда ва истеҳкомли кичик Чигил ш. (ҳоз. Авлиёота яқинида)да яшашган. Туркман ўғузлар Амударёдан Хитойгача бўлган ҳудудларда яшаган барча туркий қавмларни Ч. деб аташган. Ч. кўчманчи ҳаёт кечириб, асосан, чорвалик билан шуғулланганлар. Тахм. 900 й. Ч. яғмолар билан бирга ислом динига киришган. Ч.нинг бир қисми христиан бўлган. Ч. Қарлуқлар ва яғмолар билан бирга Ҳорахонийлар давлатида мухим роль ўйнашган, хусусан, давлат бошқарув аппарати ва қўшиндаги энг муҳим мансабларни улар эгаллаган. 10—11а. бошида Ч.нинг астасекин ўтроқлашув жараёни содир бўлган. 11а.нинг 1ярмида Ч.нинг бир қисми Зарафшон водийсига кўчиб келиб, маҳаллий . аҳоли билан аралашиб кетган. Аду: Бартольд В. В., Очерк истории Семиречья, Сочинения, т.2, ч. 1, М., 1963; Шониёзов К., Узбекхалкинингшаклланиш жараёни, Т., 2001.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.