Çud-Pskov köli
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 161-b. — ziyouz.com
Çud-Pskov köli - RF Pskov viloyati va Estoniyadagi kul. Estonlar PeypiYarv köli deb ataşadi. Bal. 30 m. Jan. dan şim.ga 150 km çözilgan. Birbiriga tutaşgan 3 ta köldan iborat. Çekka jan. da Pskov, örtasida Tyoploye, şim.da Çud köllari joylaşgan. Umumiy mayd. 3550 km2, örtaça çuq. 7,5 m, eng çuqur joyi 15 m. Şim. va şarqiy qirğoqlari past, qum dyunalari, qisman toşloqlardan iborat. Bahorda suvi köpayganda şarqiy va şim. qirğoklari suv ostida qrladi. Kölda mayda orollar bor, yirikroqlari Pirissar va Talabskiy o.lari. Kölga Velikaya, Emayiga, Jelça, Aviyiga, Çyornaya kabi daryolar kuyilib, Narva daryosi oqib çiqadi. Dekabrning örtalaridan muzlab, apr. oxiri — may boşlarida muzdan holi böladi. Kölning suv satxi bahor oxirlarida, dare suvi köpayganda 3 m gaça kötarilib, qişda pasayadi. Örtaça suv xajmi 25,2 km3. Ç.P.k. da baliqlarning 22 turi (leşç, plotva, sudak, sig, nalim, çörtan va b.) bor. Kölda kema qatnaydi, yoğoç taşiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЧУДЬ-ПСКОВ КЎЛИ - РФ Псков вилояти ва Эстониядаги кул. Эстонлар ПейпиЯрв кўли деб аташади. Бал. 30 м. Жан. дан шим.га 150 км чўзилган. Бирбирига туташган 3 та кўлдан иборат. Чекка жан. да Псков, ўртасида Тёплое, шим.да Чудь кўллари жойлашган. Умумий майд. 3550 км2, ўртача чуқ. 7,5 м, энг чуқур жойи 15 м. Шим. ва шарқий қирғоқлари паст, қум дюналари, қисман тошлоқлардан иборат. Баҳорда суви кўпайганда шарқий ва шим. қирғоклари сув остида қрлади. Кўлда майда ороллар бор, йирикроқлари Пириссар ва Талабский о.лари. Кўлга Великая, Эмайига, Желча, Авийига, Чёрная каби дарёлар куйилиб, Нарва дарёси оқиб чиқади. Декабрнинг ўрталаридан музлаб, апр. охири — май бошларида муздан ҳоли бўлади. Кўлнинг сув сатхи баҳор охирларида, даре суви кўпайганда 3 м гача кўтарилиб, қишда пасаяди. Ўртача сув хажми 25,2 км3. Ч.П.к. да балиқларнинг 22 тури (лешч, плотва, судак, сиг, налим, чўртан ва б.) бор. Кўлда кема қатнайди, ёғоч ташилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.