Darğin tili
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 111-b. — ziyouz.com
Darğin tili — darğinlar tili. Doğiston tillari guruhiga mansub. Doğiston hududidagi 5 tuman (Akuşin, Daxalayev, Qaytoğ va b.) hamda b. tumanlardagi ba'zi qişloqlarga tarqalgan. D.t. da taxm. 300 mingga yaqin kişi sözlaşadi. Kavkaz (iberiy-kavkaz) tillari Doğiston şoxobçasiga kiradi. Bir-biridan keskin farq qiluvçi dialektlarga ega. Mas, akuşa, uraxa (boşqaça atalişi xyurka), sudaxan, sirxa, munra, kubaça, qaytoğ (haydoğ). Sönggi ikki dialektga ba'zan mustaqil til sifatida ham qaraladi. Adabiy D.t.ga akuşa dialekti asos bölgan. Fonetikasi yumşoq tanglay va kiçik til iştirok etadigan, tomoq va böğiz undoşlari mavjudligi b-n farqlanadi. Leksikasida tub sözlardan taşqari boşqa (arab, fors, turkiy, rus) tillardan özlaşgan sözlar köpgina. 20-a. 20-y.larigaça yozuvga ega bölmagan, dastlab arab grafikasi asosidagi yozuv qabul qilingan, söng lotin (1928—38), undan keyin (1938 y.dan boşlab) kirill alifbosi asosidagi yozuvga ötilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДАРҒИН ТИЛИ — дарғинлар тили. Доғистон тиллари гуруҳига мансуб. Доғистон ҳудудидаги 5 туман (Акушин, Дахалаев, Қайтоғ ва б.) ҳамда б. туманлардаги баъзи қишлоқларга тарқалган. Д.т. да тахм. 300 мингга яқин киши сўзлашади. Кавказ (иберий-кавказ) тиллари Доғистон шохобчасига киради. Бир-биридан кескин фарқ қилувчи диалектларга эга. Мас, акуша, ураха (бошқача аталиши хюрка), цудахан, сирха, мунра, кубача, қайтоғ (ҳайдоғ). Сўнгги икки диалектга баъзан мустақил тил сифатида ҳам қаралади. Адабий Д.т.га акуша диалекти асос бўлган. Фонетикаси юмшоқ танглай ва кичик тил иштирок этадиган, томоқ ва бўғиз ундошлари мавжудлиги б-н фарқланади. Лексикасида туб сўзлардан ташқари бошқа (араб, форс, туркий, рус) тиллардан ўзлашган сўзлар кўпгина. 20-а. 20-й.ларигача ёзувга эга бўлмаган, дастлаб араб графикаси асосидаги ёзув қабул қилинган, сўнг лотин (1928—38), ундан кейин (1938 й.дан бошлаб) кирилл алифбоси асосидаги ёзувга ўтилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.