Ddt
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 134–135-b. — ziyouz.com
Ddt DDT, dixlordifeniltrixlor-etan (C1C6H4), CHCC13 — insektitsid, oqiş yoki malla rang kimyoviy modda. Suyuqlaniş t-rasi 74,5—93°. Suvda yomon, spirt, benzol va b. erituvçilarda yaxşi eriydi. 170—200°gaça qizdirilganda parçalanib, vodorod xlorid hosil qiladi. Xlorbenzol va kondensatlovçi moddalar, mas, sulfat kislota, quruq vodorod ftorid iştiro-kida xloralni kondensatlaş yöli b-n olinadi. 20-a.ning 40—60-y.larida köpgina mamlakatlarda, şu jumladan Özbekistonda ham zararkunanda haşarotlarga qarşi kuraşda, şuningdek, bezgak parazitlari (çivinlar)ni yöqotişda qöllanilgan. Inson va hayvonlar organizmida töplanişi, atrof-muhitda biologik parçalanişga öta çidamliligi, tabiatdagi biologik muvozanatini buzişi sababli rivojlangan mamlakatlar, şu jumladan Özbekistonda 1970 y.dan işlatiş man qilingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДДТ, дихлордифенилтрихлор-этан (С1С6Н4), СНСС13 — инсектицид, оқиш ёки малла ранг кимёвий модда. Суюқланиш т-раси 74,5—93°. Сувда ёмон, спирт, бензол ва б. эритувчиларда яхши эрийди. 170—200°гача қиздирилганда парчаланиб, водород хлорид ҳосил қилади. Хлорбензол ва конденсатловчи моддалар, мас, сульфат кислота, қуруқ водород фторид иштиро-кида хлорални конденсатлаш йўли б-н олинади. 20-а.нинг 40—60-й.ларида кўпгина мамлакатларда, шу жумладан Ўзбекистонда ҳам зараркунанда ҳашаротларга қарши курашда, шунингдек, безгак паразитлари (чивинлар)ни йўқотишда қўлланилган. Инсон ва ҳайвонлар организмида тўпланиши, атроф-муҳитда биологик парчаланишга ўта чидамлилиги, табиатдаги биологик мувозанатини бузиши сабабли ривожланган мамлакатлар, шу жумладан Ўзбекистонда 1970 й.дан ишлатиш ман қилинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.