Debit
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 136-b. — ziyouz.com
Debit (frans. debit — ötkazmoq) — burğilaş quduqlari, buloklar va konlardan ma'lum vaqt birligida çiqadigan suyuqlik (mineral suv, neft va h.k.) yoki gaz hajmi. Suyuklik uçun D. sekundiga litr (oniy D.) yoki sekundiga (soatiga, sutkasiga) kub metr (yiğindi D.)larda ölçanadi. Daryoning köndalang kesim yuzi orqali vaqt birligida oqib ötadigan suv hajmiga suv sarfi deb ataladi. Suyuqlik uçun D. suv ölçagiçlar yordamida aniklanadi. Gaz sutkasiga kub metr b-n ölçanadi va anemometr b-n aniklanadi. Suyukliklar D.ini ölçaş uçun Venturi tipidagi suv ölçagiç qöllaniladi. Suv havzasi tubida ajraladigan gazdan namuna olişning eng oddiy usulida D. ma'lum hajmli idişning töliş vaqtiga qarab aniqlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДЕБИТ (франц. debit — ўтказмоқ) — бурғилаш қудуқлари, булоклар ва конлардан маълум вақт бирлигида чиқадиган суюқлик (минерал сув, нефть ва ҳ.к.) ёки газ ҳажми. Суюклик учун Д. секундига литр (оний Д.) ёки секундига (соатига, суткасига) куб метр (йиғинди Д.)ларда ўлчанади. Дарёнинг кўндаланг кесим юзи орқали вақт бирлигида оқиб ўтадиган сув ҳажмига сув сарфи деб аталади. Суюқлик учун Д. сув ўлчагичлар ёрдамида аникланади. Газ суткасига куб метр б-н ўлчанади ва анемометр б-н аникланади. Суюкликлар Д.ини ўлчаш учун Вентури типидаги сув ўлчагич қўлланилади. Сув ҳавзаси тубида ажраладиган газдан намуна олишнинг энг оддий усулида Д. маълум ҳажмли идишнинг тўлиш вақтига қараб аниқланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.