Dengiz minalari
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 189-b. — ziyouz.com
Dengiz minalari - duşman kemalari harakatini töxtatişga, ularni şikastlantirişga möljallangan qurol turi. D. m. suzib yoki köçib yuradigan va harakatsiz (langarli va den-giz ostida turadigan) xillarga bölinadi. Harakatsiz minalar langarlar yordamida bir joyda uşlab turiladi yoki suv ostiga çöktiriladi. Suzuvçi minalar suv sirtida yoki ostida oqim va şamol ta'sirida köçib yuradi. Portlaş usuliga köra, D. m. kontaktli va kontaktsiz xillarga bölinadi. Kontaktli minalar kema korpusiga urilişi b-n, kontaktsiz minalar turli tabiiy hodisalar (kema korpusining magnit maydoni, vintlarining şovqini va b.) ta'sirida portlaydi. Har bir mina korpusida portlovçi modda zaryadi, portlatiş asbobi va ehtiyot anjomlari böladi. D. m. duşmanga körinmaydi. Portlaş moddasining zarbi kuçli bölib, kema korpusining suv ostidagi qismiga jiddiy şikayet yetkazadi yoki kemani çöktiradi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДЕНГИЗ МИНАЛАРИ - душман кемалари ҳаракатини тўхтатишга, уларни шикастлантиришга мўлжалланган қурол тури. Д. м. сузиб ёки кўчиб юрадиган ва ҳаракатсиз (лангарли ва ден-гиз остида турадиган) хилларга бўлинади. Ҳаракатсиз миналар лангарлар ёрдамида бир жойда ушлаб турилади ёки сув остига чўктирилади. Сузувчи миналар сув сиртида ёки остида оқим ва шамол таъсирида кўчиб юради. Портлаш усулига кўра, Д. м. контактли ва контактсиз хилларга бўлинади. Контактли миналар кема корпусига урилиши б-н, контактсиз миналар турли табиий ҳодисалар (кема корпусининг магнит майдони, винтларининг шовқини ва б.) таъсирида портлайди. Ҳар бир мина корпусида портловчи модда заряди, портлатиш асбоби ва эҳтиёт анжомлари бўлади. Д. м. душманга кўринмайди. Портлаш моддасининг зарби кучли бўлиб, кема корпусининг сув остидаги қисмига жиддий шикает етказади ёки кемани чўктиради.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.