Devzira
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 139–140-b. — ziyouz.com
Devzira — jaydari arpaşolining guruçi. D. çöziqroq, sirti qobirğali, qobirğalari orasida qizğiş çiziqlari bor, boşqa guruçlarga nisbatan yirik, muz rang (tiniq), ba'zilari qizğiş. Şunga köra, u oq va qizil D. deb 2 xil nomlanadi. D. juda tiğiz va qattiq bölganidan (palov pişirişda D. 5—6 marta yuvilib, iliq suvga 2—3 soat ivitib qöyiladi) yoğni kam şimadi, oşi xuşxör, töyimli, pişirganda yana suv kötarib, juda köpayib ketiş xususiyatiga ega. Bunday guruç töğrisida ma'lumotlar tarixiy manbalarda uçraydi. Ilgari D. olinadigan arpaşoli Farğona vodiysida, Toşkent viloyatining Piskent, Çinoz, Samarqand viloyatining Bulunğur, Jomboy tumanlarida köp ekilardi. Keyingi yillarda şolining yangi, serhosil navlari yetiştirilganligi munosabati b-n arpaşoli maydoni ança kamayib, asosan Farğona vodiysida xususiy xöjaliklarda va tomorqa maydonlarida yetiştiriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДЕВЗИРА — жайдари арпашолининг гуручи. Д. чўзиқроқ, сирти қобирғали, қобирғалари орасида қизғиш чизиқлари бор, бошқа гуручларга нисбатан йирик, муз ранг (тиниқ), баъзилари қизғиш. Шунга кўра, у оқ ва қизил Д. деб 2 хил номланади. Д. жуда тиғиз ва қаттиқ бўлганидан (палов пиширишда Д. 5—6 марта ювилиб, илиқ сувга 2—3 соат ивитиб қўйилади) ёғни кам шимади, оши хушхўр, тўйимли, пиширганда яна сув кўтариб, жуда кўпайиб кетиш хусусиятига эга. Бундай гуруч тўғрисида маълумотлар тарихий манбаларда учрайди. Илгари Д. олинадиган арпашоли Фарғона водийсида, Тошкент вилоятининг Пискент, Чиноз, Самарқанд вилоятининг Булунғур, Жомбой туманларида кўп экиларди. Кейинги йилларда шолининг янги, серҳосил навлари етиштирилганлиги муносабати б-н арпашоли майдони анча камайиб, асосан Фарғона водийсида хусусий хўжаликларда ва томорқа майдонларида етиштирилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.