Difillobotrioz
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 315-b. — ziyouz.com
Difillobotrioz - odam va ba'zi hayvonlar içagida parazitlik qilib yaşaydigan serbar lentasimon gijjalar qözğatadigan kasallik. Kasal odam yoki hayvon axlati b-n gijja tuxumi, köpgina tana qismlari taşqariga çiqadi. Tuxum suvga tuşsa, 3—5 haftadan keyin undan ğumbaklar paydo böladi, ular balikdarni zararlaydi. Odam xom baliq, şuningdek, normal tuzlanmagan ikra yegandagina D. yuqadi. Bunda odamning köngli aynib, qayt qiladi, ba'zan qorni oğrib, juda kamqon bölib qoladi. Bemor axlatidan gijja tuxumi yoki tana qismlari topilgandan keyin taşhis qöyiladi. Bemor iloji boriça kasalxonada davolangani ma'-qul. Organizmdan gijjalarni haydaydigan, şuningdek, kamqonlikni bartaraf etuvçi doridarmonlar buyuriladi. Kasallikning oldini oliş uçun daryo va köllarning ifloslanişiga yöl qöymaslik, baliqni faqat pişirib, qovurib, dudlab yoki yaxşilab tuzlab iste'mol qiliş kerak. Baliq tuzlanganda 2—7 kunda beza-rar bölib qoladi. Serbar lentasimon gijja liçinkalari muzlatilgan balikda —6°, —18° t-rada 7 kungaça tirik saqlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДИФИЛЛОБОТРИОЗ - одам ва баъзи ҳайвонлар ичагида паразитлик қилиб яшайдиган сербар лентасимон гижжалар қўзғатадиган касаллик. Касал одам ёки ҳайвон ахлати б-н гижжа тухуми, кўпгина тана қисмлари ташқарига чиқади. Тухум сувга тушса, 3—5 ҳафтадан кейин ундан ғумбаклар пайдо бўлади, улар баликдарни зарарлайди. Одам хом балиқ, шунингдек, нормал тузланмаган икра егандагина Д. юқади. Бунда одамнинг кўнгли айниб, қайт қилади, баъзан қорни оғриб, жуда камқон бўлиб қолади. Бемор ахлатидан гижжа тухуми ёки тана қисмлари топилгандан кейин ташҳис қўйилади. Бемор иложи борича касалхонада даволангани маъ-қул. Организмдан гижжаларни ҳайдайдиган, шунингдек, камқонликни бартараф этувчи доридармонлар буюрилади. Касалликнинг олдини олиш учун дарё ва кўлларнинг ифлосланишига йўл қўймаслик, балиқни фақат пишириб, қовуриб, дудлаб ёки яхшилаб тузлаб истеъмол қилиш керак. Балиқ тузланганда 2—7 кунда беза-рар бўлиб қолади. Сербар лентасимон гижжа личинкалари музлатилган баликда —6°, —18° т-рада 7 кунгача тирик сақланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.