Diplomatik immunitet
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 290–291-b. — ziyouz.com
Diplomatik immunitet - çet el diplomatik vakillariga, maxsus missiyalarga, davlatlarning xalqaro x,ukumatlararo taşkilotlardagi vakilliklariga, ularning rahbarlari va xodimlariga beriladigan huquq va imtiyozlar majmui. D.i. çet el dip-lomatlari (elçi, elçixona kotiblari, attaşe va b.) va ular egallagan binolarning daxlsizligi, mahalliy sud tomonidan sud qilinmasligi, öz hukumati b-n yaşirin aloqa qiliş huquqi va h.k.dan iborat. Diplomatik vakilni ma'muriy va sud yöli b-n qamaşga, uning şu mamlakat fuqarolari yoki ajnabiylar tomonidan haqoratlanişiga yöl qöyilmaydi. Vakolatxona binosi, undagi aşyolar, vakillarning turar joyi, mulki daxlsiz bölib, ular joylaşgan binolar davlat muhofazasiga olinadi. Diplomat sud immuniteti huquqiga ham ega. Diplomatik vakillar ğayriqonuniy xatti-harakati uçun javobgarlikka tortilmasdan, balki xalqaro diplomatik tartib asosida uni vakil etib yuborgan davlat tomonidan çaqirib olinadi. Şuningdek, ular soliklardan ozod qilinadi, bojxona imtiyozlariga ega. D.i.ga ega şaxslar özlari yaşab turgan davlat qonunlarini hur-mat qilişga majbur, bu qonunlarni buzgan holda nomaqbul şaxs deb e'lon qilinişi mumkin. Diplomatik munosabatlar xaqidagi 1961 y. Vena konvensiyasi, Konsullik munosabatlari haqidagi 1963 y. Vena konvensiyasi, BMT Boş Assambleyasining Xalqaro himoyadan foydalanuvçi şaxslarga, jumladan diplomatik agentlarga qarşi qaratilgan jinoyatlar oldini oliş va ular uçun jazolaş töğrisidagi 1973 y. konvensiyasi va b. hujjatlarda D.i. tartib-qoidalari belgilangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДИПЛОМАТИК ИММУНИТЕТ - чет эл дипломатик вакилларига, махсус миссияларга, давлатларнинг халқаро х,укуматлараро ташкилотлардаги вакилликларига, уларнинг раҳбарлари ва ходимларига бериладиган ҳуқуқ ва имтиёзлар мажмуи. Д.и. чет эл дип-ломатлари (элчи, элчихона котиблари, атташе ва б.) ва улар эгаллаган биноларнинг дахлсизлиги, маҳаллий суд томонидан суд қилинмаслиги, ўз ҳукумати б-н яширин алоқа қилиш ҳуқуқи ва ҳ.к.дан иборат. Дипломатик вакилни маъмурий ва суд йўли б-н қамашга, унинг шу мамлакат фуқаролари ёки ажнабийлар томонидан ҳақоратланишига йўл қўйилмайди. Ваколатхона биноси, ундаги ашёлар, вакилларнинг турар жойи, мулки дахлсиз бўлиб, улар жойлашган бинолар давлат муҳофазасига олинади. Дипломат суд иммунитети ҳуқуқига ҳам эга. Дипломатик вакиллар ғайриқонуний хатти-ҳаракати учун жавобгарликка тортилмасдан, балки халқаро дипломатик тартиб асосида уни вакил этиб юборган давлат томонидан чақириб олинади. Шунингдек, улар соликлардан озод қилинади, божхона имтиёзларига эга. Д.и.га эга шахслар ўзлари яшаб турган давлат қонунларини ҳур-мат қилишга мажбур, бу қонунларни бузган ҳолда номақбул шахс деб эълон қилиниши мумкин. Дипломатик муносабатлар хақидаги 1961 й. Вена конвенцияси, Консуллик муносабатлари ҳақидаги 1963 й. Вена конвенцияси, БМТ Бош Ассамблеясининг Халқаро ҳимоядан фойдаланувчи шахсларга, жумладан дипломатик агентларга қарши қаратилган жиноятлар олдини олиш ва улар учун жазолаш тўғрисидаги 1973 й. конвенцияси ва б. ҳужжатларда Д.и. тартиб-қоидалари белгиланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.