Don
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 350-b. — ziyouz.com
Don (yun. nomi Tanais) — RFning Yevropa qismidagi daryo. Uz. 1870 km. Havzasining mayd. 422 ming km2. Örta Rossiya qirlarining şarqiy yon bağridan boşlanib, Azov dengizining Taganrog qöltiğiga quyiladi. Yuqori qismi tor vodiydan oqadi; öng qirğoği baland (90 m gaça), sohilida jar köp. Çuq. 20 m gaça. D.ga öngdan Severskiy Donets, çapdan Medveditsa, Sal irmoqlari quyiladi. D.ning quyi qismida Simlyansk suv ombori va GES bor. Rostov-Don ş.dan quyida D.ning deltasi (mayd. 340 km2) boşlanadi. Örtaça suv sarfi 935 m3/ sek. D. kema qatnaydigan Volga-Don kanali orqali Volga b-n boğlangan. Asosan qor va yomğirdan suv oladi. Noyab. va dek.da muz b-n qoplanib, martda muzdan böşaydi. D.da Sosna daryosi quyiliş yeridan 1604 km gaça, Liski ş.dan 1355 km masofada muntazam kema qatnaydi. Bal i k, ovlanadi. D. böyida Kalaç-Don, Rostov-Don, Azov ş.lari joylaşgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ДОН (юн. номи Танаис) — РФнинг Европа қисмидаги дарё. Уз. 1870 км. Ҳавзасининг майд. 422 минг км2. Ўрта Россия қирларининг шарқий ён бағридан бошланиб, Азов денгизининг Таганрог қўлтиғига қуйилади. Юқори қисми тор водийдан оқади; ўнг қирғоғи баланд (90 м гача), соҳилида жар кўп. Чуқ. 20 м гача. Д.га ўнгдан Северский Донец, чапдан Медведица, Сал ирмоқлари қуйилади. Д.нинг қуйи қисмида Цимлянск сув омбори ва ГЭС бор. Ростов-Дон ш.дан қуйида Д.нинг дельтаси (майд. 340 км2) бошланади. Ўртача сув сарфи 935 м3/ сек. Д. кема қатнайдиган Волга-Дон канали орқали Волга б-н боғланган. Асосан қор ва ёмғирдан сув олади. Нояб. ва дек.да муз б-н қопланиб, мартда муздан бўшайди. Д.да Сосна дарёси қуйилиш еридан 1604 км гача, Лиски ш.дан 1355 км масофада мунтазам кема қатнайди. Бал и к, овланади. Д. бўйида Калач-Дон, Ростов-Дон, Азов ш.лари жойлашган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.