Drenaj maşinalari

Drenaj maşinalari - q. x.da ekin maydonlarining holatini yaxşilaş maqsadida sizot suvlari sathini pasaytiriş, ularni töplaş, ya'ni oçiq zovurlar qaziş va drenlar yotqiziş (drenaj quriş) uçun foydalaniladigan maşinalar. Doimiy va muvaqqat drenaj quriş maşinalariga bölinadi. Doimiy drenaj quriş maşinalari vazifasiga qarab eni ka-mida 0,5 m li xandaq (tranşeya) qazib, ketidan drenaj (sopol) quvur yotqizadigan; eni 0,1—0,4 m li tor xandaq qazib, bir yöla sopol (diametri 100 mm) yoki plastmassa (diametri 75 mm gaça) quvurlar yotqizadigan; tuproqni tilib, eni 0,2 m gaça bölgan tir-qiş tubiga plastmassa quvurlar yotqi-zadigan xillarga bölinadi. D. m. yer qazib, xandaq oçuvçi (zanjirli köp çömiçli, rotorkurakli, şnekli, zanjir-kurakli) yoki tilib tirqiş oçuvçi (piçokli) iş organi va xandaq (tirqiş) tubiga drenaj quvurlar yotqizuvçi moslamadan iborat. Xandaq çuqurligi oğir qumoq yerda 0,8— 1 m, örtaça aralaş tuprokli yerda 1,0— 1,2 m va torfli yerda 1,5—1,8 m qaziladi. Quvurlarni uzunasiga zarur nişablikda yotqiziş uçun D. m. xandaq oçuvçi iş organlarini boşqaruvçi nişablik avtomati b-n jihozlanadi. Muvaqqat drenaj kuri ş maşinalari sizot suvli oğir qumoq yerlarda 0,7—1,5 m çuqurlikda drenaj tuynuk yoki torfli yerlarda 1,2— 1,5 m çuqurlikda drenaj tirqişlar yasaydi. D. m. traktorning orqasiga osiladigan piçoq va drendan iborat. Bosim ostida suv yuborib, drenaj quvurlarni çökindilardan tozalaydigan maşinalar ham D. m. turkumiga kiradi.