Ehtiyot çorasi
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 281–282-b. — ziyouz.com
Ehtiyot çorasi (huquqda) jinoyat qilişda ayblanuvçi şaxsga nisbatan qöllaniladigan protsessual majburlov çorasi. Özbekiston Respublikasi JPKga köra, ehtiyot çoralari suriştiruvçi, tergovçi, prokuror, sud tomonidan ayblanuvçi, sudlanuvçining suriştiruv, dastlabki tergov, suddan böyin tovlaşining va bundan buyongi jinoiy faoliyatining oldini oliş, iş böyiça haqiqatni aniqlaşga halal beradigan urinişlariga yöl qöymaslik, hukmning ijro etilişini ta'minlaş maqsadlarida qöllaniladi. Bunda aybning oğirligi, ayblanuvçining şaxsi, yoşi, soğliği, boşqa holatlar hisobga olinadi.
E.ç.ning turlari: munosib hulqatvorda böliş töğrisidagi tilxat; şaxsiy kafillik; jamoat birlaşmasi yoki jamoaning kafilligi; garov; qamoqda saqlaş; voyaga yetmaganlarni kuzatuv ostiga oliş uçun topşiriş; harbiy xizmatçining xulq-atvori ustidan qömondonlik kuzatuvi. Alohida hollarda gumon qilinuvçiga nisbatan prokurorning ruxsati bilan qamoqda saqlaş tarzidagi E.ç. qöllanilişi mumkin. Qonun talablariga köra şaxsga ana şu ehtiyot çoralarining faqat biri qöllanilişi mumkin.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЭҲТИЁТ ЧОРАСИ (ҳуқуқда) жиноят қилишда айбланувчи шахсга нисбатан қўлланиладиган процессуал мажбурлов чораси. Ўзбекистон Республикаси ЖПКга кўра, эҳтиёт чоралари суриштирувчи, терговчи, прокурор, суд томонидан айбланувчи, судланувчининг суриштирув, дастлабки тергов, суддан бўйин товлашининг ва бундан буёнги жиноий фаолиятининг олдини олиш, иш бўйича ҳақиқатни аниқлашга ҳалал берадиган уринишларига йўл қўймаслик, ҳукмнинг ижро этилишини таъминлаш мақсадларида қўлланилади. Бунда айбнинг оғирлиги, айбланувчининг шахси, ёши, соғлиғи, бошқа ҳолатлар ҳисобга олинади.
Э.ч.нинг турлари: муносиб ҳулқатворда бўлиш тўғрисидаги тилхат; шахсий кафиллик; жамоат бирлашмаси ёки жамоанинг кафиллиги; гаров; қамоқда сақлаш; вояга етмаганларни кузатув остига олиш учун топшириш; ҳарбий хизматчининг хулқ-атвори устидан қўмондонлик кузатуви. Алоҳида ҳолларда гумон қилинувчига нисбатан прокурорнинг рухсати билан қамоқда сақлаш тарзидаги Э.ч. қўлланилиши мумкин. Қонун талабларига кўра шахсга ана шу эҳтиёт чораларининг фақат бири қўлланилиши мумкин.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.