Elektromagnit tölqinlar
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 85–86-b. — ziyouz.com
Elektromagnit tölqinlar — vaqt böyiça davriy özgaradigan elektromagnit maydon (özaro boğlangan Ye elektr va N magnit maydonlar)ning fazoda çekli tezlik bilan tarqaliş jarayoni. Özgaruvçi induksiya oqimi uyurma elektr maydonni, u esa, öz navbatida, uyurma magnit maydonni uyğotadi. Tarqalayotgan elektromagnit maydon E. t. deyiladi. E. t. Köndalang tölqinlar bölib, vakuumda s=3105^ tezlik bilan tarqaladi.
E.t. xossalariga u tarqalayotgan muhit sezilarli ta'sir körsatadi. E.t. boşqa ixtiyoriy tölqinlar kabi sinişi, töla içki qaytişi, dispersiya, interferensiya, difraksiya hodisalariga uçraşi mumkin. E.t.ning barça xususiyatlari, ularning uyğoniş va tarqaliş qonunlari Maksvell tenglamalari yordamida töla tavsiflanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЭЛЕКТРОМАГНИТ ТЎЛҚИНЛАР — вақт бўйича даврий ўзгарадиган электромагнит майдон (ўзаро боғланган Е электр ва Н магнит майдонлар)нинг фазода чекли тезлик билан тарқалиш жараёни. Ўзгарувчи индукция оқими уюрма электр майдонни, у эса, ўз навбатида, уюрма магнит майдонни уйғотади. Тарқалаётган электромагнит майдон Э. т. дейилади. Э. т. Кўндаланг тўлқинлар бўлиб, вакуумда с=3105^ тезлик билан тарқалади.
Э.т. хоссаларига у тарқалаётган муҳит сезиларли таъсир кўрсатади. Э.т. бошқа ихтиёрий тўлқинлар каби синиши, тўла ички қайтиши, дисперсия, интерференция, дифракция ҳодисаларига учраши мумкин. Э.т.нинг барча хусусиятлари, уларнинг уйғониш ва тарқалиш қонунлари Максвелл тенгламалари ёрдамида тўла тавсифланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.