Eol relyef şakllari

Eol relyef şakllari şamol ta'sirida yuzaga keluvçi relyef şakllari, asosan, arid iqlimli zonalar (çöl va çala çöllar)da kuzatiladi. Dengiz, köl va daryolarning böş va substrat jinslarini siyrak ösimlik qoplami şamol ta'siridan himoya qila olmaydigan sohillarida ham uçraydi. Nuragan toğ jinslarining şamol ta'sirida köçirilişi va boşqalar joyga töplanişi natijasida yuzaga keluvçi akkumulyativ va akkumulyativdeflyatsiya şakllari ayniqsa keng tarqalgan. Ular nafaqat şamol, balki şamol uçirib keltiradigan mayda jinslarning urilişi, ya'ni qumli şamollar ta'sirida ham vujudga keladi. E.r.ş.ning ölçami va şakllari şamol rejimi (kuçi, tezligi, yönalişi, şamol oqimi strukturasi)ga, relyef, ösimlik qoplami, namlik va boşqalar omillarga boğliq. Qumli joylardagi E.r.ş. şamolning mavsumiy yönalişiga muvofiq tarzda köçib yuradi. E.r.ş. mö'tadil mintaqa çöllarida ösimlik qoplami nisbatan ziçroq bölganligi uçun unçalik katta bölmaydi va sekin-astalik bilan rivojlanadi. Şamollar rejimi va böş jinslarning jipsliligi, asosan, zonal geografik omillarga boğliq, şu sababli E.r.ş. ham umuman zonal joylaşadi. Rus geograf olimi B.A.Fedoroviç tasnifiga köra, yengil harakat qiluvçi qumli relyef şakllari, asosan, tropiklarning arid çöllariga (Sahroi Kabir, Arabiston ya.o., Eron va Afgonistondagi çöllar). sust harakatlanuvçi relyef şakllari tropik mintaqalardan boşqa siyrak çakalakzorli çöllarga (Örta Osiyo va Qozoğiston, Junğariya, Mongoliya va Avstraliya çöllari); dyunalar çöl bölmagan hududlarga (Yevropa, Ğarbiy Sibir, Şim. Amerika) xos. E.r.ş.ning morfologiyasi, kelib çiqişi, harakatlarini har taraflama örganiş çöllarni özlaştirişda muhim ahamiyatga ega.