Eşitiş apparatlari
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 275-b. — ziyouz.com
Eşitiş apparatlari — tovuşni kuçaytirib beradigan asboblar. Eşitiş pasayganda, karlikda işlatiladi (q. Karlik). Hoz. zamon E.a. tovuşni quçaytirib berişga asoslangan. E.a. mikrofon, tovuş kuçaytirgiç va telefondan iborat. Tovuşni bevosita suyak orqali ötkazib beriş uçun quloq orqasiga telefon yoki tovuşni havo orqali ötkazib beriş uçun taşqi eşituv yöliga maxsus moslama tiqib qöyiladi. Eşituv a'zosining tovuş qabul qiluvçi yoki tovuşni ötkazib beruvçi qismi zararlanganiga qarab, unga loyiq E.a. buyuriladi. E.a.ning qözoynakka öxşaş, şuningdek, çöntakda turadigan xillari bor. E.a.dan foydalanganda köpinça eşitiş, xususan, nutq bir qadar yaxşilanadi.
Bu apparat nutqnigina emas, balki binodagi boşqa tovuşlarni ham qöşib quçaytiradi. Şuning uçun quloği oğir bemor özi uçun yangi bölib tuyulgan tovuş şaroitiga birdaniga qönika olmaydi. E.a.ga örgangan kişi nutqni begona tovuşlardan ajratib, yaxşi qabul qiladi, baland tovuşlarga çidami ortadi. Bemor tavsiya etilgan bir neçta maşqlarni bajarganidan keyingina E.a.dan foydalanişi mumkin. Maşq avval tinç xonada yolğiz bir kişi bilan, keyin şovqinli yerda, söngra esa köpçilik orasida gaplaşib ötkaziladi. E.a. texnik jihatdan nosoz bölib, nutqqa begona şovqinlar qöşilib ketsa yoki qitirlasa, bunda bemor tez toliqadi, quloği şanğillaydi, boşi oğriydi. E.a. otorinolaringolog (LOR) vraç tavsiyasi bilan maxsus eşituv protezi tayyorlaş zdlarida tanlanadi.
Q.: Karlik
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЭШИТИШ АППАРАТЛАРИ — товушни кучайтириб берадиган асбоблар. Эшитиш пасайганда, карликда ишлатилади (қ. Карлик). Ҳоз. замон Э.а. товушни қучайтириб беришга асосланган. Э.а. микрофон, товуш кучайтиргич ва телефондан иборат. Товушни бевосита суяк орқали ўтказиб бериш учун қулоқ орқасига телефон ёки товушни ҳаво орқали ўтказиб бериш учун ташқи эшитув йўлига махсус мослама тиқиб қўйилади. Эшитув аъзосининг товуш қабул қилувчи ёки товушни ўтказиб берувчи қисми зарарланганига қараб, унга лойиқ Э.а. буюрилади. Э.а.нинг қўзойнакка ўхшаш, шунингдек, чўнтакда турадиган хиллари бор. Э.а.дан фойдаланганда кўпинча эшитиш, хусусан, нутқ бир қадар яхшиланади.
Бу аппарат нутқнигина эмас, балки бинодаги бошқа товушларни ҳам қўшиб қучайтиради. Шунинг учун қулоғи оғир бемор ўзи учун янги бўлиб туюлган товуш шароитига бирданига қўника олмайди. Э.а.га ўрганган киши нутқни бегона товушлардан ажратиб, яхши қабул қилади, баланд товушларга чидами ортади. Бемор тавсия этилган бир нечта машқларни бажарганидан кейингина Э.а.дан фойдаланиши мумкин. Машқ аввал тинч хонада ёлғиз бир киши билан, кейин шовқинли ерда, сўнгра эса кўпчилик орасида гаплашиб ўтказилади. Э.а. техник жиҳатдан носоз бўлиб, нутққа бегона шовқинлар қўшилиб кетса ёки қитирласа, бунда бемор тез толиқади, қулоғи шанғиллайди, боши оғрийди. Э.а. оториноларинголог (ЛОР) врач тавсияси билан махсус эшитув протези тайёрлаш здларида танланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.