Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Even tili

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 4-b. — ziyouz.com

    Even tili EVEN TILI, lamut tili — tungusmanjur tillaridan biri; RFning Saxa Respublikasi, Magadan viloyati, Çukot va Koryak muxtor okruglari, Kamçatka viloyati va Xabarov ölkasida tarqalgan. Sözlaşuvçilarning umumiy soni 17 ming kişidan ortiq (ötgan asrning oxirlari). E.t. şarqiy, ğarbiy va örta lahja guruhlariga bölinadi. Ular orasida qadimiy belgilarni saqlab qolgan arman lahjasi alohida örin egallaydi. Bu belgilar uşbu lahjani evenk tili bilan yaqinlaştiradi va u ba'zi adabiyotlarda alohida tungusmanjur tili sifatida qayd etiladi.

    Şarqiy lahjaga mansub ol şevasi adabiy tilning asosi hisoblanadi. Yozuvi 1931 yildan lotin grafikasi asosida, 1936 yildan esa rus grafikasi asosida şakllangan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ЭВЕН ТИЛИ, ламут тили — тунгусманжур тилларидан бири; РФнинг Саха Республикаси, Магадан вилояти, Чукот ва Коряк мухтор округлари, Камчатка вилояти ва Хабаров ўлкасида тарқалган. Сўзлашувчиларнинг умумий сони 17 минг кишидан ортиқ (ўтган асрнинг охирлари). Э.т. шарқий, ғарбий ва ўрта лаҳжа гуруҳларига бўлинади. Улар орасида қадимий белгиларни сақлаб қолган арман лаҳжаси алоҳида ўрин эгаллайди. Бу белгилар ушбу лаҳжани эвенк тили билан яқинлаштиради ва у баъзи адабиётларда алоҳида тунгусманжур тили сифатида қайд этилади.

    Шарқий лаҳжага мансуб ол шеваси адабий тилнинг асоси ҳисобланади. Ёзуви 1931 йилдан лотин графикаси асосида, 1936 йилдан эса рус графикаси асосида шаклланган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.