Fauna
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 77–78-b. — ziyouz.com
Fauna (lot. fauna — örmon va dalalar xudosi, rim mifologiyasida hayvonlar podasi qomiysi) — muayyan hududda yoki akvatoriyada yaşovçi xayvon turlari majmui. F. hayvonlarning turli guruhidan taşkil topgan bölib, biror xudud faunistik kompleksining tarixiy rivojlanişi jarayonida vujudga keladi. Tundra, tayga, örmon, daşt, yarim çöl, çöl, pantropik va b. faunistik komplekslar bor. Muayyan F.ni taşkil etgan faunistik komplekslar mikdori turliça bölişi mumkin. Har bir hududning öz avtoxtonlari va immigrantlari bor. F. tarkibini örganiş natijasida undagi turlar boyligi aniqlanadi. Şunga köra, butun Yer şari yoki uning ayrim hududlari faunistik rnlaştiriladi. Fanda F. turli sistematik kategoriyalardagi (mas, biror hududdagi quşlar F.si, qönğizlar F.si va h.k.), ma'lum davrga oid (mas, miotsen davri F.si va b.) yoki ma'lum geologik qatlamga mansub hayvonlarni ifodalaş uçun «F.» terminidan foydalaniladi. Hayvonot dunyosining sistematik tarkibi töğrisidagi yirik asarlar ham «F.» deb ataladi (mas, Özbekiston F.si va b.).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ФАУНА (лот. fauna — ўрмон ва далалар худоси, рим мифологиясида ҳайвонлар подаси қомийси) — муайян ҳудудда ёки акваторияда яшовчи хайвон турлари мажмуи. Ф. ҳайвонларнинг турли гуруҳидан ташкил топган бўлиб, бирор худуд фаунистик комплексининг тарихий ривожланиши жараёнида вужудга келади. Тундра, тайга, ўрмон, дашт, ярим чўл, чўл, пантропик ва б. фаунистик комплекслар бор. Муайян Ф.ни ташкил этган фаунистик комплекслар микдори турлича бўлиши мумкин. Ҳар бир ҳудуднинг ўз автохтонлари ва иммигрантлари бор. Ф. таркибини ўрганиш натижасида ундаги турлар бойлиги аниқланади. Шунга кўра, бутун Ер шари ёки унинг айрим ҳудудлари фаунистик рнлаштирилади. Фанда Ф. турли систематик категориялардаги (мас, бирор ҳудуддаги қушлар Ф.си, қўнғизлар Ф.си ва ҳ.к.), маълум даврга оид (мас, миоцен даври Ф.си ва б.) ёки маълум геологик қатламга мансуб ҳайвонларни ифодалаш учун «Ф.» терминидан фойдаланилади. Ҳайвонот дунёсининг систематик таркиби тўғрисидаги йирик асарлар ҳам «Ф.» деб аталади (мас, Ўзбекистон Ф.си ва б.).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.