Flogopit
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 181-b. — ziyouz.com
Flogopit (yun. phlogopos — olov rangli, qizğiş) — varaqsimon silikatlar sinfiga mansub mineral, biotit — F. izomorf katoridagi magnezial kam temirli slyuda (Mg/Fe>2). Kimyoviy tarkibi K(Mg, Fe)3[AlSi3Ol0] (ON, F)2; aralaşma holida Na2O (8% gaça), TiO2 (9% gaça), MnO (18% gaça — manganofillit), şuningdek, Rb, Cs, Va va b. böladi. Monoklin singoniyada kristallanadi. Agregatlari varaqsimon, plastinkasimon, tangasimon. Temirsiz F. rangeiz, temirlisi kök, qizgişqönğir. Qattikligi 2— 2,5; ziçligi 2,8—3,0 g/ sm3. Metamorfik jinslarning keng tarqalgan minerali, nuraş jarayenida vermikulitga aylanadi. Pnevmatolitlar va kontakt metasomatik toğ jinslarida, kristalli slanetslarda, ohaktoş va dolomitlarda uçraydi. Sanoat ahamiyatidagi konlari magnezial jinslar b-n alyuminiykremnezemli jinslar kontaktida metasomatoz jarayenida hosil böladi. F. — elektroizolyatsion material, u sun'iy yöl b-n ham olinadi. F.dan elektrotexnikada elektroizolyatsion qistirmalar tayyorlaş, sanoat peçlarining köriş oynalarini yasaş, elektron asboblar detallarini tayyorlaşda va rezina sanoatida töldirgiç sifatida foydalaniladi. Konlari Sibir, Kanada şarqi, Madagaskar o., Kola ya.o., Braziliya va AQŞda mavjud. Özbekistonda Qurama, Çatqol, Kuljuktoğ toğlarida uçraydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ФЛОГОПИТ (юн. phlogopos — олов рангли, қизғиш) — варақсимон силикатлар синфига мансуб минерал, биотит — Ф. изоморф каторидаги магнезиал кам темирли слюда (Mg/Fe>2). Кимёвий таркиби K(Mg, Fe)3[AlSi3Ol0] (ОН, F)2; аралашма ҳолида Na2O (8% гача), TiO2 (9% гача), MnO (18% гача — манганофиллит), шунингдек, Rb, Cs, Ва ва б. бўлади. Моноклин сингонияда кристалланади. Агрегатлари варақсимон, пластинкасимон, тангасимон. Темирсиз Ф. рангеиз, темирлиси кўк, қизгишқўнғир. Қаттиклиги 2— 2,5; зичлиги 2,8—3,0 г/ см3. Метаморфик жинсларнинг кенг тарқалган минерали, нураш жараенида вермикулитга айланади. Пневматолитлар ва контакт метасоматик тоғ жинсларида, кристалли сланецларда, оҳактош ва доломитларда учрайди. Саноат аҳамиятидаги конлари магнезиал жинслар б-н алюминийкремнеземли жинслар контактида метасоматоз жараенида ҳосил бўлади. Ф. — электроизоляцион материал, у сунъий йўл б-н ҳам олинади. Ф.дан электротехникада электроизоляцион қистирмалар тайёрлаш, саноат печларининг кўриш ойналарини ясаш, электрон асбоблар деталларини тайёрлашда ва резина саноатида тўлдиргич сифатида фойдаланилади. Конлари Сибирь, Канада шарқи, Мадагаскар о., Кола я.о., Бразилия ва АҚШда мавжуд. Ўзбекистонда Қурама, Чатқол, Кулжуктоғ тоғларида учрайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.