Folklor-etnografik ansambli
Manba: ÖzME, Qöşimça (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 79-b. — ziyouz.com
Folklor-etnografik ansambli — havaskor ijodiy jamoa. Xalq ijodinint qöşiq, raqs, öyin, oğzaki drama kabi şakllarini mahalliy (milliy) urf-odat va marosimlarga boğlab sahnaviy talqinini namoyiş qiladi. Özbekistonda Ayollar (ananaviy) ansambli, masxarabozlik, baxşişoprlar, xalq sozandalari va b. ijodi negi-zida 1970-y.larda madaniyat uylari qoşida taşkil topgan («Yor-yor», R.Mazohidova, Qöqon; «Gulyor», L.Nurimova, Böstonliq va b.). F.-e.a.ning reper-tuari (Aşula va raqs ansamblitn farqli ölaroq) muayyan viloyat (tuman, qişloq) badiiy an'analariga asoslanadi, çiqişlari esa köpinça malum xalq marosimi yoki bayram jarayonini ifodalaydi («Beşik», «Sunnat», «Mu-çal», «Nikoh» tuylari, «Navröz» bay-rami, «Dehqon yili», «Şarq bozori» kabi sahnalari va b.).
1980 y.lardan boşlab F.- e.a.larining tuman, viloyat va respublika körik-tanlovlari (1987, 1991, 1994, Toşkent; 1989, Namangan va b.), 2002 y.dan Boysunda YUNESKO dasturi asosida «Boysun bahori» oçiq folk-lor festivali ötkaziladi. «Çodir jamol» («Marğilon»), «Beşqarsak» (Ur-gut), «Çiroqçi çiroqlari» (Çiroqçi), «Momogul» (Qarşi), «Gavhar» (Bek-temir), «Gap-gaştak» (Foriş tuma-ni), «Boysun», «Şalola» (Boysun), «Orazibon» (Xiva), «Anor» (Sario-siyo), «Jildi xalak» (Kegeyli), «Dil-kuşod navolari» (Xöjaobod), «Çavqi» (Bulungur), «Mardona» (Vobkent) va boşqa F.- e.a.lari maşhur. Ular xalq sayillari, milliy bayram va b. tad-birlarda faol qatnaşadi. Köplari
Amerika, Yevropa, Osiyo mamlakatlarida ötkazilgan tanlov va festivallarda laureat unvoniga sazovor bölgan. 1980—90 y.lardan bolalar F.-e.a.lari ham faoliyat körsatmoqda («Quralay», «Gul-gunça», Surxondaryo viloyati; «Dilrabo», Sirdaryo viloyati va b.).
Rustambek Abdullayev.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ФОЛЬКЛОР-ЭТНОГРАФИК АНСАМБЛИ — ҳаваскор ижодий жамоа. Халқ ижодининт қўшиқ, рақс, ўйин, оғзаки драма каби шаклларини маҳаллий (миллий) урф-одат ва маросимларга боғлаб саҳнавий талқинини намойиш қилади. Ўзбекистонда Аёллар (аньанавий) ансамбли, масхарабозлик, бахшишопрлар, халқ созандалари ва б. ижоди неги-зида 1970-й.ларда маданият уйлари қошида ташкил топган («Ёр-ёр», Р.Мазоҳидова, Қўқон; «Гулёр», Л.Нуримова, Бўстонлиқ ва б.). Ф.-э.а.нинг репер-туари (Ашула ва рақс ансамблитн фарқли ўлароқ) муайян вилоят (туман, қишлоқ) бадиий анъаналарига асосланади, чиқишлари эса кўпинча маьлум халқ маросими ёки байрам жараёнини ифодалайди («Бешик», «Суннат», «Му-чал», «Никоҳ» туйлари, «Наврўз» бай-рами, «Деҳқон йили», «Шарқ бозори» каби саҳналари ва б.).
1980 й.лардан бошлаб Ф.- э.а.ларининг туман, вилоят ва республика кўрик-танловлари (1987, 1991, 1994, Тошкент; 1989, Наманган ва б.), 2002 й.дан Бойсунда ЮНЕСКО дастури асосида «Бойсун баҳори» очиқ фольк-лор фестивали ўтказилади. «Чодир жамол» («Марғилон»), «Бешқарсак» (Ур-гут), «Чироқчи чироқлари» (Чироқчи), «Момогул» (Қарши), «Гавҳар» (Бек-темир), «Гап-гаштак» (Фориш тума-ни), «Бойсун», «Шалола» (Бойсун), «Оразибон» (Хива), «Анор» (Сарио-сиё), «Жилди халак» (Кегейли), «Дил-кушод наволари» (Хўжаобод), «Чавқи» (Булунгур), «Мардона» (Вобкент) ва бошқа Ф.- э.а.лари машҳур. Улар халқ сайиллари, миллий байрам ва б. тад-бирларда фаол қатнашади. Кўплари
Америка, Европа, Осиё мамлакатларида ўтказилган танлов ва фестивалларда лауреат унвонига сазовор бўлган. 1980—90 й.лардан болалар Ф.-э.а.лари ҳам фаолият кўрсатмоқда («Қуралай», «Гул-гунча», Сурхондарё вилояти; «Дилрабо», Сирдарё вилояти ва б.).
Рустамбек Абдуллаев.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.