Gastroenterologiya
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 104–105-b. — ziyouz.com
Gastroenterologiya (gastro..., entero... va ...logiya) — içki kasalliklarni örganadigan fanning bir bölimi; hazm a'zolarining tuzilişi va funksiyalarini, şu a'zolarda uçraydigan noinfeksion kasallik sabablari va rivojlaniş mexanizmlarini örganadi hamda ularni aniklaş, davolaş va oldini oliş usullarini işlab çiqadi. Sönggi yillarda radioizotop, radiotelemetrik, ultratovuş diagnostika (U 11), laparoskopiya, fibrogastroskopiya, fibroduodenoskopiya, me'da-içak yölining turli qismlaridan olinadigan aspiratsion biopsiya, jigar va me'da osti bezini punksiya qilib biopsiya oliş hamda kompyuter tomografiya usullari joriy qilindi, me'da-içak yöli kasalliklarining tajriba modeli işlab çiqildi; me'daning giper va anatsid holati hamda içakning tajriba patologiyasida mikrob (mas, Helicobacter pylori) b-n me'da-içakning ayrim hujayralari örtasidagi boğlaniş örganildi. Töqimalarning hayot vaqtida tuzilişini örganiş, ulardagi biologik faol moddalar va fermentlar miqdorini aniklaş klinik amaliyotga joriy qilinganligi tufayli hazm a'zolarining kasalliklarini örganiş va ularning oldini oliş imkoniyatiga ega bölindi. Özbekistondagi barça tibbiyot ilmiy tadqiqot in-tlari, şuningdek Toş-kent davlat tibbiyot in-tlari, respublika gastroenterologiya va diyetologiya ilmiy markazlari G. muammolari ustida i. t. işlari olib bormokda.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГАСТРОЭНТЕРОЛОГИЯ (гастро..., энтеро... ва ...логия) — ички касалликларни ўрганадиган фаннинг бир бўлими; ҳазм аъзоларининг тузилиши ва функцияларини, шу аъзоларда учрайдиган ноинфекцион касаллик сабаблари ва ривожланиш механизмларини ўрганади ҳамда уларни аниклаш, даволаш ва олдини олиш усулларини ишлаб чиқади. Сўнгги йилларда радиоизотоп, радиотелеметрик, ультратовуш диагностика (У 11), лапароскопия, фиброгастроскопия, фибродуоденоскопия, меъда-ичак йўлининг турли қисмларидан олинадиган аспирацион биопсия, жигар ва меъда ости безини пункция қилиб биопсия олиш ҳамда компьютер томография усуллари жорий қилинди, меъда-ичак йўли касалликларининг тажриба модели ишлаб чиқилди; меъданинг гипер ва анацид ҳолати ҳамда ичакнинг тажриба патологиясида микроб (мас, Helicobacter pylori) б-н меъда-ичакнинг айрим ҳужайралари ўртасидаги боғланиш ўрганилди. Тўқималарнинг ҳаёт вақтида тузилишини ўрганиш, улардаги биологик фаол моддалар ва ферментлар миқдорини аниклаш клиник амалиётга жорий қилинганлиги туфайли ҳазм аъзоларининг касалликларини ўрганиш ва уларнинг олдини олиш имкониятига эга бўлинди. Ўзбекистондаги барча тиббиёт илмий тадқиқот ин-тлари, шунингдек Тош-кент давлат тиббиёт ин-тлари, республика гастроэнтерология ва диетология илмий марказлари Г. муаммолари устида и. т. ишлари олиб бормокда.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.