Geterogoniya

Geterogoniya (getero... va yun. gone, goneia — tuğiliş, avlod qoldiriş) — hayvonlarda nasl almaşiniş şakllaridan biri. G. faqat jinsiy naslning bir-biri b-n almaşinuvidan iborat bölib, jinsiy va jinssiz nasl almaşinuvi — metagenezdan farq qiladi. G. faqat umurtqasiz hayvonlar (yassi çuvalçanglar, tögarak çuvalçanglar, boş aylangiçlilar, qisqiçbaqasimonlar, haşarotlar) uçun xos. G.ning 3 xil şakli mavjud: 1) ayrim jinsli naslning germafrodit nasl b-n almaşinuvi (mas, tögarak çuvalçanglar); 2) ayrim jinsli naslning partenogenetik (uruğlanmagan tuxumdan köpayadigan) nasl b-n almaşinuvi. Ösimlik şiralarida bir neça partenogenetik tirik tuğuvçi naslidan söng kuzda 2 jinsli (urğoçi va erkak) nasli paydo böladi. Bu nasl uruğlangan, qişlab qoladigan tuxum beradi. Bahorda bunday tuxumlardan yana partenogenetik tirik tugib köpayadigan haşarotlar çiqadi; 3) tuzilişi b-n farq qiladigan jinsiy nasllarning gallanişi (mas., bir-biridan mavsumiy rangi b-n far k, qiladigan kapalaklar paydo bölişi).