Gidravlik turbina
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 271–272-b. — ziyouz.com
Gidravlik turbina GIDRAVLIK TURBINA, gidroturbina — suyuklik oqimi (mas, dare suvi) yordamida işlaydigan turbina. Işlaş tarziga qarab, G. t. faol turbina (suv öz tabiiy okimi b-n ta'sir qiladi) va reaktiv turbina (suv bosim ostida beriladi)ga; tuzilişi böyiça vertikal va gorizontal xillarga bölinadi. Faol G.- t. lar içida kovş (çömiç)li turbinalar keng tarqalgan. Reaktiv G. t. lar suv oqimi yönalişi böyiça öqaviy va radial-öqaviy turbinalarga bölinadi. Yirik G. t. iş ğildiragining diametri 10 m ga yetadi, quvvati 500 MVt dan oşadi. G. t. dan gidroelektr st-yalarda generatorlarni harakatlantiriş uçun foydalaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГИДРАВЛИК ТУРБИНА, гидротурбина — суюклик оқими (мас, даре суви) ёрдамида ишлайдиган турбина. Ишлаш тарзига қараб, Г. т. фаол турбина (сув ўз табиий окими б-н таъсир қилади) ва реактив турбина (сув босим остида берилади)га; тузилиши бўйича вертикал ва горизонтал хилларга бўлинади. Фаол Г.- т. лар ичида ковш (чўмич)ли турбиналар кенг тарқалган. Реактив Г. т. лар сув оқими йўналиши бўйича ўқавий ва радиал-ўқавий турбиналарга бўлинади. Йирик Г. т. иш ғилдирагининг диаметри 10 м га етади, қуввати 500 МВт дан ошади. Г. т. дан гидроэлектр ст-яларда генераторларни ҳаракатлантириш учун фойдаланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.