Gidravlik zarba

Gidravlik zarba - qisuvli quvurötkazgiçda oqayotgan suyuqlik tezligining tez (bir onda) özgarişi natijasida (mas, zulfin tez yopilganda) suyuqlikda bosimning keskin ortişi. G. z.da bosimning ösişi uşbu formula böyiça aniqpanadi: Ar =r(*0-v,)s1 bunda Ar — bosimning Pa da özgarişi, r — suyuqdikning kg/m3 dagi ziçligi, v„ va ■&, — zulfinni yopgunça va yopişdan keyin quvurötkazgiçda m/s da ölçangan örtaça tezliklar, s — zarbiy tölqinning quvurötkazgiç böylab tarqaliş tezligi. Mutlaq qattiq devorlar holida s tovuşning suyuqlikdagi tezligi a ga teng (suvda a =1400 m/s). G. z. bosimi juda katta qiymatlarga erişganda u halokatga olib kelişi mumkin. Ularning oldini oliş maqsadida quvurötkazgiçlarda saqlagiç qurilmalar (tekislagiç havzalar, havo qopqoqlari buralma jömraklar va b.) örnatiladi.