Gipofizar kaxeksiya
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 342-b. — ziyouz.com
Gipofizar kaxeksiya (Cachexia hypophysialis), Simmonds kasalligi— gipotalamus yadrolari şikastlanganda va gipofiztşt oldingi bölagida tropgormonlar işlab çiqarilişi kamayganda yoki butunlay bölmaganda kelib çiqadigan kasallik; gipotalamus markazlarining funksional buzilişi; gipotireoz, gipokortitsizm, gipogonadizm b-n ifodalanadi. Asosan jinsiy bezlar va qalqonsimon bez hamda buyrak usti bezi pust qavati faoliyatining yetişmaslik belgilari namoyon böladi. Bemor tez orada çöpustixon bölib ozib, taşqi jinsiy belgilari yöqolib, soç-kipriklari, hatto tişlari ham tuşib ketadi, umuman moddalar almaşinuvi izdan çiqadi va kaxeksiya belgilari közga taşlanadi. Oğirroq keçganida gipofizar koma kuzatiladi. Davo kasallik belgilariga qarab tayinlanadi. Oldini oliş uçun yuqumli kasalliklarni öz vaqtida davolatiş, tuğruq çoğida qon ketganda uning örnini töldiriş çoralarini köriş zarur.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГИПОФИЗАР КАХЕКСИЯ (Cachexia hypophysialis), Симмондс касаллиги— гипоталамус ядролари шикастланганда ва гипофизтшт олдинги бўлагида тропгормонлар ишлаб чиқарилиши камайганда ёки бутунлай бўлмаганда келиб чиқадиган касаллик; гипоталамус марказларининг функционал бузилиши; гипотиреоз, гипокортицизм, гипогонадизм б-н ифодаланади. Асосан жинсий безлар ва қалқонсимон без ҳамда буйрак усти бези пуст қавати фаолиятининг етишмаслик белгилари намоён бўлади. Бемор тез орада чўпустихон бўлиб озиб, ташқи жинсий белгилари йўқолиб, соч-киприклари, ҳатто тишлари ҳам тушиб кетади, умуман моддалар алмашинуви издан чиқади ва кахексия белгилари кўзга ташланади. Оғирроқ кечганида гипофизар кома кузатилади. Даво касаллик белгиларига қараб тайинланади. Олдини олиш учун юқумли касалликларни ўз вақтида даволатиш, туғруқ чоғида қон кетганда унинг ўрнини тўлдириш чораларини кўриш зарур.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.