Gipoparatireoz
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 338-b. — ziyouz.com
Gipoparatireoz [gipo... va lot. (glandula) parathyreoidea — qalqonsimon bez oldi bezi va osis — kasallik] — qalqonsimon bez oldi bezlari sekretor faoliyatining yetişmovçiligi oqibatida kelib çiqadigan kasallik. G.ga qalqonsimon bez oldi bezlarining tuğma yetişmovçiligi, qalqonsimon bezda operatsiya ötkazilayotganda bexosdan old bezlarning olib taşlanişi yoki qon quyilişi sabab böladi. G.da kalsiy singişi buziladi, qonda kalsiy miqdori kamayadi, tomir tortişişi (tetaniya, talvasa xuruji), asabiy va ruhiy buzilişlari röy beradi. G. yaşirin va haqiqiy böladi. Yaşirin xilida bemorning taşqi körinişida özgariş bölmaydi, faqat oyoq-qöl bir oz muzlaşi, badanda çumoli yurayotgandek tuyulişi, spazm kuzatilişi mumkin. Homiladorlik, hayz köriş, zaharlaniş, mexanik, termik ta'sirotlar, har xil kasalliklar yaşirin G.ning haqiqiy G.ga ötib ketişiga sabab bölişi mumkin. Bemor gormonlar va vitaminlar b-n davolanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГИПОПАРАТИРЕОЗ [гипо... ва лот. (glandula) parathyreoidea — қалқонсимон без олди бези ва osis — касаллик] — қалқонсимон без олди безлари секретор фаолиятининг етишмовчилиги оқибатида келиб чиқадиган касаллик. Г.га қалқонсимон без олди безларининг туғма етишмовчилиги, қалқонсимон безда операция ўтказилаётганда бехосдан олд безларнинг олиб ташланиши ёки қон қуйилиши сабаб бўлади. Г.да кальций сингиши бузилади, қонда кальций миқдори камаяди, томир тортишиши (тетания, талваса хуружи), асабий ва руҳий бузилишлари рўй беради. Г. яширин ва ҳақиқий бўлади. Яширин хилида беморнинг ташқи кўринишида ўзгариш бўлмайди, фақат оёқ-қўл бир оз музлаши, баданда чумоли юраётгандек туюлиши, спазм кузатилиши мумкин. Ҳомиладорлик, ҳайз кўриш, заҳарланиш, механик, термик таъсиротлар, ҳар хил касалликлар яширин Г.нинг ҳақиқий Г.га ўтиб кетишига сабаб бўлиши мумкин. Бемор гормонлар ва витаминлар б-н даволанади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.