Glier Reyngold Moritseviç
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 362–363-b. — ziyouz.com
Glier Reyngold Moritseviç [1874.30.12(1875.11.1), Kiyev -1956.23.6, Moskva] — kompozitor, musiqa arbobi, dirijyor, pedagog. Ozar-bayjon (1934), Rossiya (1935), Özbekistan (1937) xalq artista, prof. (1913), san'atşunoslik dri (1941). Moskva konservatoriyasini tugatgan (1900). «Lolaqizğaldoq» (1927, 2-tahrirda «Qizil gul»), «Mis çavandoz» (1949) kabi baletlar, ovoz va orkestr uçun konsert, simfoniyalar, romanslar va b. muallifi. G. rus mumtoz musiqa an'analarini davom ettirib, öz ijodida turli xalqlar (rus, ukrain, ozarbayjon, özbek, buryat-mongol va b.) musiqa merosiga izçil murojaat etgan. U 1920-y. lari Ozarbayjonda, 1930—40 y.lari Özbekistonda barakali ijod qilib, «Şohsanam» operasi (1927), «Gulsara» (1936, T. Jalilov va T. Sodiqov b-n hamkorlikda) musiqali dramasi, T. Sodikrv b-n birgalikda «Layli va Majnun» (1940), «Gulsara» (1949) operalarini yaratgan. Şuningdek, «Alişer Navoiy» filmiga musiqa, özbek kuylari asosida «Tantanali» (1937), «Farğonaça bayram» (1940) simfonik uvertyuralari, qator romans va b. asarlar ijod etgan. Özbek milliy mavzusidagi asarlarida G. xalq musiqa merosi boyliklaridan unumli foydalangan. Toşkentdagi Respublika örta maxsus musiqa internat maktabi, ÖzRdagi bir neça bolalar musiqa maktablari G. nomiga qöyilgan. Ad.: Veksler S, Glier i özbekskaya muzika, T., 1981.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГЛИЭР Рейнгольд Морицевич [1874.30.12(1875.11.1), Киев -1956.23.6, Москва] — композитор, мусиқа арбоби, дирижёр, педагог. Озар-байжон (1934), Россия (1935), Ўзбекистан (1937) халқ артиста, проф. (1913), санъатшунослик дри (1941). Москва консерваториясини тугатган (1900). «Лолақизғалдоқ» (1927, 2-таҳрирда «Қизил гул»), «Мис чавандоз» (1949) каби балетлар, овоз ва оркестр учун концерт, симфониялар, романслар ва б. муаллифи. Г. рус мумтоз мусиқа анъаналарини давом эттириб, ўз ижодида турли халқлар (рус, украин, озарбайжон, ўзбек, бурят-монгол ва б.) мусиқа меросига изчил мурожаат этган. У 1920-й. лари Озарбайжонда, 1930—40 й.лари Ўзбекистонда баракали ижод қилиб, «Шоҳсанам» операси (1927), «Гулсара» (1936, Т. Жалилов ва Т. Содиқов б-н ҳамкорликда) мусиқали драмаси, Т. Содикрв б-н биргаликда «Лайли ва Мажнун» (1940), «Гулсара» (1949) операларини яратган. Шунингдек, «Алишер Навоий» фильмига мусиқа, ўзбек куйлари асосида «Тантанали» (1937), «Фарғонача байрам» (1940) симфоник увертюралари, қатор романс ва б. асарлар ижод этган. Ўзбек миллий мавзусидаги асарларида Г. халқ мусиқа мероси бойликларидан унумли фойдаланган. Тошкентдаги Республика ўрта махсус мусиқа интернат мактаби, ЎзРдаги бир неча болалар мусиқа мактаблари Г. номига қўйилган. Ад.: Векслер С, Глиэр и ўзбекская музыка, Т., 1981.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.