Gomogen reaktor
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 390–391-b. — ziyouz.com
Gomogen reaktor — yadro yonilğisi b-n sekinlatkiç gomogen aralaşma (neytronlar uçun bir xil muhit) hosil qiladigan atom reaktori. Bunda aralaşma yadro yonilğisi b-n sekinlatkiçning suyuq eritmasidan yoki zarralar suspenziyasidan iborat bölişi mumkin; suspenziyadagi zarralar ölçami esa neytronlarning erkin yuguriş uzunligidan ança kiçik böladi. Energetika maqsadlari uçun möljallangan qaynar reaktorda kukunsimon uran (yoki plutoniy) b-n suv aralaşmasi bir jinsli sistemani taşkil qiladi. G.r.da maxsus issiq,lik eltuvçilar işlatilmaydi. G.r. aktiv zonasidagi issiqlik ikki usulda: şu zonaga örnatilgan aylanma nay orqali sovuq suv yuborib va aktiv zonani aylanib yuruvçi oğir suv içiga örnatib ajratib olinadi. G.r.ni sozlab turiş uçun alohida sistema talab qilinmaydi, u bir meyorda işlab turadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГОМОГЕН РЕАКТОР — ядро ёнилғиси б-н секинлаткич гомоген аралашма (нейтронлар учун бир хил муҳит) ҳосил қиладиган атом реакторы. Бунда аралашма ядро ёнилғиси б-н секинлаткичнинг суюқ эритмасидан ёки зарралар суспензиясидан иборат бўлиши мумкин; суспензиядаги зарралар ўлчами эса нейтронларнинг эркин югуриш узунлигидан анча кичик бўлади. Энергетика мақсадлари учун мўлжалланган қайнар реакторда кукунсимон уран (ёки плутоний) б-н сув аралашмаси бир жинсли системани ташкил қилади. Г.р.да махсус иссиқ,лик элтувчилар ишлатилмайди. Г.р. актив зонасидаги иссиқлик икки усулда: шу зонага ўрнатилган айланма най орқали совуқ сув юбориб ва актив зонани айланиб юрувчи оғир сув ичига ўрнатиб ажратиб олинади. Г.р.ни созлаб туриш учун алоҳида система талаб қилинмайди, у бир меъёрда ишлаб туради.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.