Gonadotrop gormonlar
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 394–395-b. — ziyouz.com
Gonadotrop gormonlar GONADOTROP GORMONLAR, gona dotroplar — gipofizning oldingi bölagi va platsenta (yöldoş) da hosil bölib, jinsiy bezlar (gonadalar) faoliyatini boşqaradigan gormonlar. Ular peptid tabiatli uçta gormon (follikulni stimullovçi, interstitsial hujayralarni stimullovçi — lyuteinlovçi va lyuteatrop gormon) dan iborat. Follikulni stimullovçi gonadotropin tabiatan glikoproteid (oqsil va uglevoddan tuzilgan murakkab birikma) bölib, adenogipofizning bazofil hujayralaridan işlanib çiqadi, tuxumdon follikullarning ösişi va rivojlanişini, erkaklarda esa spermatozoidlar yetilişini kuçaytiradi; lyuteinlovçi gormon avvalgi gormon b-n birgalikda tuxumdonda tuxum hujayralar yetilişiga va sariq tanançnt şakllanişiga yordam beradi; lyuteotrop gonadotropin laktogen gormon hisoblanadi. Platsentadan çiqadigan xorion gonadotropini ham deyarli lyuteinlovçi gormon kabi ta'sir etadi, u homiladorlar siydigida köproq böladi. G.g. preparatlari jinsiy yetiliş keçikişini davolaşda, bepuştlikda, şuningdek, xalq xöjaligining turli tarmoklarida qöllaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГОНАДОТРОП ГОРМОНЛАР, гона дотроплар — гипофизнинг олдинги бўлаги ва плацента (йўлдош) да ҳосил бўлиб, жинсий безлар (гонадалар) фаолиятини бошқарадиган гормонлар. Улар пептид табиатли учта гормон (фолликулни стимулловчи, интерстициал ҳужайраларни стимулловчи — лютеинловчи ва лютеатроп гормон) дан иборат. Фолликулни стимулловчи гонадотропин табиатан гликопротеид (оқсил ва углеводдан тузилган мураккаб бирикма) бўлиб, аденогипофизнинг базофил ҳужайраларидан ишланиб чиқади, тухумдон фолликулларнинг ўсиши ва ривожланишини, эркакларда эса сперматозоидлар етилишини кучайтиради; лютеинловчи гормон аввалги гормон б-н биргаликда тухумдонда тухум ҳужайралар етилишига ва сариқ тананчнт шаклланишига ёрдам беради; лютеотроп гонадотропин лактоген гормон ҳисобланади. Плацентадан чиқадиган хорион гонадотропини ҳам деярли лютеинловчи гормон каби таъсир этади, у ҳомиладорлар сийдигида кўпроқ бўлади. Г.г. препаратлари жинсий етилиш кечикишини даволашда, бепуштликда, шунингдек, халқ хўжалигининг турли тармокларида қўлланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.