Ğozi Ahmad Burhoniddin
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 730-b. — ziyouz.com
Burhoniddin Ğozi Ahmad (1344 Sivas — 1398) — turk şoiri, olim, davlat arbobi. Şom (Suriya) va Misrda tahsil olgan, arab, fors tillarini mukammal örgangan. Vataniga qaytgaç, Sivasda qozi, söng şu viloyat hokimi. Davlat işlarida adolat va muruvvat yölini tutişga harakat qilgan. Ğazal, ruboiy, tuyuq va b. janrlarda yozgan. Hayot va muhabbat lirikasi b-n boğliq dunyoviy mavzular, inson qalbining nozik keçinmalari şe'rlariga xos yetakçi xususiyatdir. B. turk şe'riyatida tuyuq jakrini rivojlantirgan. Şe'rlarini töplab devon tuzgan (1394). Devonining qölyozma nusxasi Britaniya muzeyida saqlanadi. Istanbulda naşr etilgan (1943). 12 tuyuği şarqşunos T. M. Melioranskiy tomonidan rus tiliga tarjima qilingan (1895, Peterburg). B. «Tarjix uttavzih» («Izohustunligi»), «Iksir uladati fi Asroilibodati» («Odat mohiyati ibodat sirlarida») asarlarini arab tilida yozgan.
Ad.: Orzibekov R., Tuyuq poetikasi, T., 1985.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БУРҲОНИДДИН Ғози Аҳмад (1344 Сивас — 1398) — турк шоири, олим, давлат арбоби. Шом (Сурия) ва Мисрда таҳсил олган, араб, форс тилларини мукаммал ўрганган. Ватанига қайтгач, Сивасда қози, сўнг шу вилоят ҳокими. Давлат ишларида адолат ва мурувват йўлини тутишга ҳаракат қилган. Ғазал, рубоий, туюқ ва б. жанрларда ёзган. Ҳаёт ва муҳаббат лирикаси б-н боғлиқ дунёвий мавзулар, инсон қалбининг нозик кечинмалари шеърларига хос етакчи хусусиятдир. Б. турк шеъриятида туюқ жакрини ривожлантирган. Шеърларини тўплаб девон тузган (1394). Девонининг қўлёзма нусхаси Британия музейида сақланади. Истанбулда нашр этилган (1943). 12 туюғи шарқшунос Т. М. Мелиоранский томонидан рус тилига таржима қилинган (1895, Петербург). Б. «Таржих уттавзиҳ» («Изоҳустунлиги»), «Иксир уладати фи Асроилибодати» («Одат моҳияти ибодат сирларида») асарларини араб тилида ёзган.
Ад.: Орзибеков Р., Туюқ поэтикаси, Т., 1985.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.