Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Ğozsimonlar

    Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 37-b. — ziyouz.com

    Ğozsimonlar - quşlar turkumi. Palamedeyalar va ördaksimonlar oilasiga bölinadi. 150 turi ma'lum. Yirik va örtaça kattalikdagi suv ekosistemalarida yaşaydi. Antarktidadan taşqari hamma qit'alarda tarqalgan. Köpçiligi monogam. Tuxumlarini, asosan, modasi bosadi. 2—3 yilda voyaga yetadi. Köpçilik turlari uzoq migratsiya qiladi. Suvda yaxşi suzadi va şönğiydi. Tez uçadi. Bir neça turi ov obyekti hisoblanadi. Suv havzalaridan intensiv foydalaniş Ğ. sonining kamayişiga sabab bölmoqda. Özbekistonda Ğ.ning 36 turi uçraydi. Vişildoq va qiyqiroq oqquşlar, oq peşonali kiçik ğoz, qiziltomoq ğoz, marmar çurrak, olaqanot, oqboş ördak va b. turlari Özbekiston Respublikasi Qizil kitobiga kiritilgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ҒОЗСИМОНЛАР - қушлар туркуми. Паламедеялар ва ўрдаксимонлар оиласига бўлинади. 150 тури маълум. Йирик ва ўртача катталикдаги сув экосистемаларида яшайди. Антарктидадан ташқари ҳамма қитъаларда тарқалган. Кўпчилиги моногам. Тухумларини, асосан, модаси босади. 2—3 йилда вояга етади. Кўпчилик турлари узоқ миграция қилади. Сувда яхши сузади ва шўнғийди. Тез учади. Бир неча тури ов объекти ҳисобланади. Сув ҳавзаларидан интенсив фойдаланиш Ғ. сонининг камайишига сабаб бўлмоқда. Ўзбекистонда Ғ.нинг 36 тури учрайди. Вишилдоқ ва қийқироқ оққушлар, оқ пешонали кичик ғоз, қизилтомоқ ғоз, мармар чуррак, олақанот, оқбош ўрдак ва б. турлари Ўзбекистон Республикаси Қизил китобига киритилган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.