Gravimetr
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 412–413-b. — ziyouz.com
Gravimetr (lot. gravis — ogir va ... metr) — oğirlik kuçi tezlanişini ölçaydigan asbob. Köpinça, prujinali yoki aylanuvçi tarozidan iborat böladi. Bunday G.lar yordamida oğirlik kuçi tezlanişlari farqi ölçanadi. Prujinali G.da tezlanişlar farqini aniqlaş uçun prujinaga osilgan yukça vaziyati G. şkalasi böyiça özgarişi aniqlanadi. Bunda ölçaşlar oğirlik kuçi tezlanişi ma'lum bölgan punktda va tadqiq qilinayotgan punktda ketma-ket amalga oşiriladi. Sayoz joylarda, suv tubida, suv usti va suv ostida suzuvçi kemalarda, samolyotlarda oğirlik kuçini ölçovçi maxsus G.lar bor. Ogirlik kuçining Oy va Quyoşga boğliq tarzda özgarişlarini bir neça oylab qayd qilişga imkon beradigan G.lar mavjud.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГРАВИМЕТР (лот. gravis — огир ва ... метр) — оғирлик кучи тезланишини ўлчайдиган асбоб. Кўпинча, пружинали ёки айланувчи тарозидан иборат бўлади. Бундай Г.лар ёрдамида оғирлик кучи тезланишлари фарқи ўлчанади. Пружинали Г.да тезланишлар фарқини аниқлаш учун пружинага осилган юкча вазияти Г. шкаласи бўйича ўзгариши аниқланади. Бунда ўлчашлар оғирлик кучи тезланиши маълум бўлган пунктда ва тадқиқ қилинаётган пунктда кетма-кет амалга оширилади. Саёз жойларда, сув тубида, сув усти ва сув остида сузувчи кемаларда, самолётларда оғирлик кучини ўлчовчи махсус Г.лар бор. Огирлик кучининг Ой ва Қуёшга боғлиқ тарзда ўзгаришларини бир неча ойлаб қайд қилишга имкон берадиган Г.лар мавжуд.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.