Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Greypfrut

    Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 432-b. — ziyouz.com

    Greypfrut (Gitrus paradisi Macf.) — rutadoşlar oilasiga mansub doimiy yaşil subtropik ösimlik; meva turi. Vatani — Hindiston. Yovvoyi holda uçramaydi. AQŞ, Yaponiya, Hindiston. Gruziyada, Kavkazning Qora dengiz böylarida yetiştiriladi. Daraxti baland (15 m), novdalari tikanli, bargi yirik, tuxumsimon, yaltiroq. Issiqsevar va namsevar. Guli oq, mevasi yirik (250—600 g), diametri 15 sm gaça boradi, yakka holda yoki 2—15 donasi bir şingilda yetiladi, yassiroq, ba'zan dumaloq, tusi kökimtirsarğiş, eti şirali. Pösti qalin (1 sm atro-fida), mazasi nordon-çuçuk. Noyab.— dek. oylarida pişadi. Mevasi tarkibida 88—90% suv, 3,8—6,7% qand, 1,4—2,4% organik kislotalar, pöstida 9,2—19% pektin moddalari; 100 g şarbatida 45 mg gaça S vitamini bor. Yangiligida yeyiladi, şarbat olinadi, kompot, murabbo tayyorlanadi. Hosildorligi 150 s/ga. Marş sidlis, Dunkan, Foster, Şeddok, Gulripşskiy, gibrid № 1537 va b. navlari maşhur. Aksariyat trifoliatta payvand qiliş b-n köpaytiriladi. G. agrotexnikasi apelsin, limon va b. sitrus ösimliklarnikiga öxşaş. Özbekistonda G. issiqxonalarda va tuvaklarda östiriladi (q. Sitrus mevalar).

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ГРЕЙПФРУТ (Gitrus paradisi Macf.) — рутадошлар оиласига мансуб доимий яшил субтропик ўсимлик; мева тури. Ватани — Ҳиндистон. Ёввойи ҳолда учрамайди. АҚШ, Япония, Ҳиндистон. Грузияда, Кавказнинг Қора денгиз бўйларида етиштирилади. Дарахти баланд (15 м), новдалари тиканли, барги йирик, тухумсимон, ялтироқ. Иссиқсевар ва намсевар. Гули оқ, меваси йирик (250—600 г), диаметри 15 см гача боради, якка ҳолда ёки 2—15 донаси бир шингилда етилади, яссироқ, баъзан думалоқ, туси кўкимтирсарғиш, эти ширали. Пўсти қалин (1 см атро-фида), мазаси нордон-чучук. Нояб.— дек. ойларида пишади. Меваси таркибида 88—90% сув, 3,8—6,7% қанд, 1,4—2,4% органик кислоталар, пўстида 9,2—19% пектин моддалари; 100 г шарбатида 45 мг гача С витамини бор. Янгилигида ейилади, шарбат олинади, компот, мураббо тайёрланади. Ҳосилдорлиги 150 ц/га. Марш сидлис, Дункан, Фостер, Шеддок, Гульрипшский, гибрид № 1537 ва б. навлари машҳур. Аксарият трифолиатта пайванд қилиш б-н кўпайтирилади. Г. агротехникаси апельсин, лимон ва б. цитрус ўсимликларникига ўхшаш. Ўзбекистонда Г. иссиқхоналарда ва тувакларда ўстирилади (қ. Цитрус мевалар).

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.