Grigoriy kalendari
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 446-b. — ziyouz.com
Grigoriy kalendari (yoki yangi uslub) — Rim papasi Grigoriy XIII tomonidan Yuliy kalendari (eski stil) örniga 1582 y.da joriy etilgan kalendar. Perudjiy un-ti öqituvçisi Luidji Lilio 1576 y.da taqlif etgan loyihaga binoan tuzilgan. Yuliy kalendarida yöl qöyilgan xatolik tuzatilib hisob 10 kun oldinga surilgan. Bahorgi teng kunlik, ya'ni 21 martga töğri kelgan. Xatolik yana takrorlanmasligi uçun har 400 yilda kabisa pil 3 kunga qisqartirilgan, ya'ni 100 kabisa yili örniga 97 kabisa yili joriy etilgan. G. k.ga köra oxirgi 2 rakami 4 ga bölinadigan yillar kabisa yillardir, lekin 2 nol b-n tugab, 400 ga bölinmaydigan yillar bundan mustasno, mas,. 1700, 1800, 1900 va 2100 yillar oddiy yil, 1600, 2000, 2400 va 2800 yillar esa kabisa yil hisoblanadi. Şu hisobda yilning davomiyligi 365,242500 sötkani taşkil etib, tropik yilga qaraganda har yili 26 sek. ortib boradi va sal kam 3300 yilda 1 kun xato qilinadi. G. k.ning birdan-bir noqulayligi oylardagi kunlar sonining har xilligidir. Sobiq Ittifoqsa (şu jumladan Özbekistonda) G. t. 1918 y. 14 fev.dan (eski uslubda 1 fev.dan) boşlab qabul qilingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГРИГОРИЙ КАЛЕНДАРИ (ёки янги услуб) — Рим папаси Григорий XIII томонидан Юлий календари (эски стиль) ўрнига 1582 й.да жорий этилган календарь. Перуджий ун-ти ўқитувчиси Луиджи Лилио 1576 й.да тақлиф этган лойиҳага биноан тузилган. Юлий календарида йўл қўйилган хатолик тузатилиб ҳисоб 10 кун олдинга сурилган. Баҳорги тенг кунлик, яъни 21 мартга тўғри келган. Хатолик яна такрорланмаслиги учун ҳар 400 йилда кабиса пил 3 кунга қисқартирилган, яъни 100 кабиса йили ўрнига 97 кабиса йили жорий этилган. Г. к.га кўра охирги 2 раками 4 га бўлинадиган йиллар кабиса йиллардир, лекин 2 ноль б-н тугаб, 400 га бўлинмайдиган йиллар бундан мустасно, мас,. 1700, 1800, 1900 ва 2100 йиллар оддий йил, 1600, 2000, 2400 ва 2800 йиллар эса кабиса йил ҳисобланади. Шу ҳисобда йилнинг давомийлиги 365,242500 сўткани ташкил этиб, тропик йилга қараганда ҳар йили 26 сек. ортиб боради ва сал кам 3300 йилда 1 кун хато қилинади. Г. к.нинг бирдан-бир ноқулайлиги ойлардаги кунлар сонининг ҳар хиллигидир. Собиқ Иттифоқца (шу жумладан Ўзбекистонда) Г. т. 1918 й. 14 фев.дан (эски услубда 1 фев.дан) бошлаб қабул қилинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.