Gujarot tili
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 476-b. — ziyouz.com
Gujarot tili (gujaroti) — hind-yevropa tillari oilasining hind guruhiga mansub til. Hindistonning Gujarot ştatining rasmiy tili, Maharaştra ştatiga tutaş hududlarda ham tarqalgan. Unda 47 mln. dan ziyod kişi sözlaşadi (1990-y.lar örtalari). 3 asosiy dialektga ajraladi: şim. (yoki ahmadobod); ğarbiy (yoki katxiyavar); jan. (yoki surat). Söz yasalişi suffiks, prefiks va sözlar qöşilişi asosida yuz beradi. G.t. fonetikasida old qator unlilarda va sonantlar (u) palatallaşuvi uçramaydi. G.t.da 6 ta öziga xos kelişik mavjud (vositasiz, egalik, obyektli, vositali, ayiruvçi, örin). Bundan taşqari, 2 ta son (birlik, köplik) bor. Fe'l şaxs, son, jins, zamon, mayl (aniqlik, buyruq, gumon, istak) kategoriyalariga, şuningdek, bulardan taşqari (ötimli va ötimsiz fe'llarda yuzaga çiqadigan) majhullik, aniqlik nisbatlariga ega. Ega gapning boşida, kesim esa oxirida keladi. G.t. luğat tarkibida sanskrit, fors, arab tillaridan özlaşgan sözlar ançagina. Keyingi vaqtda ingliz tilidan ba'zi sözlarning özlaşişi ham kuzatilmoqda. Gujarot alifbosi devanagari yozuviga juda yaqin.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГУЖАРОТ ТИЛИ (гужароти) — ҳинд-европа тиллари оиласининг ҳинд гуруҳига мансуб тил. Ҳиндистоннинг Гужарот штатининг расмий тили, Маҳараштра штатига туташ ҳудудларда ҳам тарқалган. Унда 47 млн. дан зиёд киши сўзлашади (1990-й.лар ўрталари). 3 асосий диалектга ажралади: шим. (ёки аҳмадобод); ғарбий (ёки катхиявар); жан. (ёки сурат). Сўз ясалиши суффикс, префикс ва сўзлар қўшилиши асосида юз беради. Г.т. фонетикасида олд қатор унлиларда ва сонантлар (у) палаталлашуви учрамайди. Г.т.да 6 та ўзига хос келишик мавжуд (воситасиз, эгалик, объектли, воситали, айирувчи, ўрин). Бундан ташқари, 2 та сон (бирлик, кўплик) бор. Феъл шахс, сон, жинс, замон, майл (аниқлик, буйруқ, гумон, истак) категорияларига, шунингдек, булардан ташқари (ўтимли ва ўтимсиз феълларда юзага чиқадиган) мажҳуллик, аниқлик нисбатларига эга. Эга гапнинг бошида, кесим эса охирида келади. Г.т. луғат таркибида санскрит, форс, араб тилларидан ўзлашган сўзлар анчагина. Кейинги вақтда инглиз тилидан баъзи сўзларнинг ўзлашиши ҳам кузатилмоқда. Гужарот алифбоси деванагари ёзувига жуда яқин.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.