Gulxayri kuyasi
Manba: ÖzME, 3-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 493-b. — ziyouz.com
Gulxayri kuyasi (Pectionophora malvella Hb.) — öyiqqanotli kuyalar oilasiga mansub zararkunanda kapalak. Qanotlari yoyilganda 10—12 mm. Oldingi qanotlari qoramtir yölli oç jigarrang, orqa qanoti oç kulrang. Qurti (9—12 mm) sarğiş, boşi töq jigarrang. Ikkita birinçi böğimi binafşa rang, töq qizil. Özbekistonda G.k. karantin obyekti. Oxirgi yoşdagi qurtlari 3—10 sm tuproq tagida yumaloq pişiq pilla içida kişlaydi. Yiliga ikki, ba'zan uç avlod beradi. G.k. barg orqasiga, şona va gullarga 1—2 tadan tuxum qöyadi. Tuxumdan çiqqan qurtlari ösimlikning hosil organlarini zararlaydi. Zararlangan şona va gullar söliydi, töqiladi. Diapauza (bir yildan ortiq davom etişi mumkin) zarakunandaning saqlanib qolişi va tarqalişiga imkon beradi. Diapauzadagi qurtlar tuproq, uruğ, qoplar va b.da bölişi mumkin. Kuraş çoralari: karantin joriy qiliş; 80% li texnik xlorofos yoki xlorofosning 80% li suspenziyasi (1,5—1,8 kg/ ga), fozalon, sitrofosning 35% li eritmasini (2,5 kg/ga) purkaş.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ГУЛХАЙРИ КУЯСИ (Pectionophora malvella Hb.) — ўйиққанотли куялар оиласига мансуб зараркунанда капалак. Қанотлари ёйилганда 10—12 мм. Олдинги қанотлари қорамтир йўлли оч жигарранг, орқа қаноти оч кулранг. Қурти (9—12 мм) сарғиш, боши тўқ жигарранг. Иккита биринчи бўғими бинафша ранг, тўқ қизил. Ўзбекистонда Г.к. карантин объекти. Охирги ёшдаги қуртлари 3—10 см тупроқ тагида юмалоқ пишиқ пилла ичида кишлайди. Йилига икки, баъзан уч авлод беради. Г.к. барг орқасига, шона ва гулларга 1—2 тадан тухум қўяди. Тухумдан чиққан қуртлари ўсимликнинг ҳосил органларини зарарлайди. Зарарланган шона ва гуллар сўлийди, тўқилади. Диапауза (бир йилдан ортиқ давом этиши мумкин) заракунанданинг сақланиб қолиши ва тарқалишига имкон беради. Диапаузадаги қуртлар тупроқ, уруғ, қоплар ва б.да бўлиши мумкин. Кураш чоралари: карантин жорий қилиш; 80% ли техник хлорофос ёки хлорофоснинг 80% ли суспензияси (1,5—1,8 кг/ га), фозалон, цитрофоснинг 35% ли эритмасини (2,5 кг/га) пуркаш.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.