Hamd
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 68-b. — ziyouz.com
Hamd (arab. — uluğlaniş, ta'rif-tavsif, madh) — biror kimsa şa'-niga maqtov şe'r. Şarq mumtoz adabiyotida Allohni madh etuvçi H.lar köp yaratilgan, ular odatda doston muqaddimasining maxsus bobi bölgan. Mas, Alişer Navoiy, Maşrab, Munis, Ogahiy va b. şoirlar devonlari H. ğazallar bilan boşlanadi. H. ğazallar 2 xil böla-di: tavhid H.lar, munojot H.lar. Ali-şer Navoiy ijodida har ikki körinişdagi H. ğazallar köp uçraydi. ayniqsa uning «Xamsa» sidagi dostonlarda H.ning gözal namunalari bor. Ötmişda nasriy asarlar ham qisqaça H. bilan boşlangan. Şuningdek, qadimgi turkiy, arab va fors adabiyotida payğambarlar, şohlar va b. şa'niga ham H.lar bitilgan.
Ad.: Ğafforova 3., Navoiyninghamd va na't ğazallari, T., 2001.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҲАМД (араб. — улуғланиш, таъриф-тавсиф, мадҳ) — бирор кимса шаъ-нига мақтов шеър. Шарқ мумтоз адабиётида Аллоҳни мадҳ этувчи Ҳ.лар кўп яратилган, улар одатда достон муқаддимасининг махсус боби бўлган. Мас, Алишер Навоий, Машраб, Мунис, Огаҳий ва б. шоирлар девонлари Ҳ. ғазаллар билан бошланади. Ҳ. ғазаллар 2 хил бўла-ди: тавҳид Ҳ.лар, муножот Ҳ.лар. Али-шер Навоий ижодида ҳар икки кўринишдаги Ҳ. ғазаллар кўп учрайди. айниқса унинг «Хамса» сидаги достонларда Ҳ.нинг гўзал намуналари бор. Ўтмишда насрий асарлар ҳам қисқача Ҳ. билан бошланган. Шунингдек, қадимги туркий, араб ва форс адабиётида пайғамбарлар, шоҳлар ва б. шаънига ҳам Ҳ.лар битилган.
Ад.: Ғаффорова 3., Навоийнингҳамд ва наът ғазаллари, Т., 2001.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.