Harbiy-Havo kuçlari
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 108–109-b. — ziyouz.com
Harbiy-Havo kuçlari - qurol li kuçlarning operativ-strategik topşiriqlarni hal etişda mustaqil yoki qurolli kuçlarning boşqa turlari bilan hamkorlikda harakat qiliş uçun möljallangan turi. Zamonaviy H.-H. K. jangovar imkoniyatlariga köra duşman aviatsiyasi, raketa qöşinlari, quruqlik va dengizdagi harbiy gruppirovkalarga, muhim harbiy obyektlarga qaqşatqiç zarba berişga qodir. H.-H. K. quruqlikdagi qöşinlar va harbiy-dengiz flotida ötkaziladigan jangovar operatsiyalar, havo razvedkasi va havo desantini amalga oşiriş, qöşinlarning manyovr qilişiga va ularning ta'minlanişiga kömaklaşadi. H.-H. K. qurolli kuçlarning asosiy turlaridan biri bölib, muhim xususiyatlari keng miqyosda va yuksak darajada manyovr qiliş, bir yönaliş va bir obyektdagi jangovar hara-katni zudlik bilan boşqasiga köçiriş, şuningdek, duşmanning orqa tomoniga ta'sir ötkaziş, ularning yirik statsionar va harakatdagi obyektlarini yakson etiş uçun havodan turib qöqqisdan zarba berişdan iborat.
Özbekiston H.-H.K. Qurolli Kuçlarning eng yuqori manyovrlangan qöşin turlaridan biri hisoblanadi. Ular quruqlikdagi qöşinlarni aviatsion jihatdan qöllab-quvvatlaş, havo desantçilarini taşlaş, qöşin va moddiy vositalarni havo orqali taşiş, havo razvedkasini ötkaziş, jang maydonida bölayotgan yirik ope-ratsiyalarning borişi va yakunlani-şiga ta'sir qiliş, respublika havo çegaralarini mustahkam qöriqlaş, kabi imkoniyatga ega.
H.-H.K.ga havodan turib duşmanning aviatsiya, quruqlikdagi qöşinlarini yakson qiliş, davlat va harbiy boşqaruv tizimi, front va harbiy-iqtisodiy qudratiga molik obyektlar, transport kommunikatsiyalariga zarba beriş vazifasi yuklatilgan.
Özbekiston Respublikasi H.- H.K. bombardimonçi, qiruvçi-bombardimonçi, qiruvçi aviatsiyadan, hujum, razvedka va transport aviatsiyasidan, şuningdek, turli maqsadlarga möljallangan vertolyotçi qismlardan iborat. Mamlakatimiz H.-H.K. zamonaviy qurol-aslahalar, navigatsiya vositalari, radioelektron qurilmalar, jangovar samolyotlar, vertolyotlar bilan ta'minlangan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҲАРБИЙ-ҲАВО КУЧЛАРИ - қурол ли кучларнинг оператив-стратегик топшириқларни ҳал этишда мустақил ёки қуролли кучларнинг бошқа турлари билан ҳамкорликда ҳаракат қилиш учун мўлжалланган тури. Замонавий Ҳ.-Ҳ. К. жанговар имкониятларига кўра душман авиацияси, ракета қўшинлари, қуруқлик ва денгиздаги ҳарбий группировкаларга, муҳим ҳарбий объектларга қақшатқич зарба беришга қодир. Ҳ.-Ҳ. К. қуруқликдаги қўшинлар ва ҳарбий-денгиз флотида ўтказиладиган жанговар операциялар, ҳаво разведкаси ва ҳаво десантини амалга ошириш, қўшинларнинг манёвр қилишига ва уларнинг таъминланишига кўмаклашади. Ҳ.-Ҳ. К. қуролли кучларнинг асосий турларидан бири бўлиб, муҳим хусусиятлари кенг миқёсда ва юксак даражада манёвр қилиш, бир йўналиш ва бир объектдаги жанговар ҳара-катни зудлик билан бошқасига кўчириш, шунингдек, душманнинг орқа томонига таъсир ўтказиш, уларнинг йирик стационар ва ҳаракатдаги объектларини яксон этиш учун ҳаводан туриб қўққисдан зарба беришдан иборат.
Ўзбекистон Ҳ.-Ҳ.К. Қуролли Кучларнинг энг юқори манёврланган қўшин турларидан бири ҳисобланади. Улар қуруқликдаги қўшинларни авиацион жиҳатдан қўллаб-қувватлаш, ҳаво десантчиларини ташлаш, қўшин ва моддий воситаларни ҳаво орқали ташиш, ҳаво разведкасини ўтказиш, жанг майдонида бўлаётган йирик опе-рацияларнинг бориши ва якунлани-шига таъсир қилиш, республика ҳаво чегараларини мустаҳкам қўриқлаш, каби имкониятга эга.
Ҳ.-Ҳ.К.га ҳаводан туриб душманнинг авиация, қуруқликдаги қўшинларини яксон қилиш, давлат ва ҳарбий бошқарув тизими, фронт ва ҳарбий-иқтисодий қудратига молик объектлар, транспорт коммуникацияларига зарба бериш вазифаси юклатилган.
Ўзбекистон Республикаси Ҳ.- Ҳ.К. бомбардимончи, қирувчи-бомбардимончи, қирувчи авиациядан, ҳужум, разведка ва транспорт авиациясидан, шунингдек, турли мақсадларга мўлжалланган вертолётчи қисмлардан иборат. Мамлакатимиз Ҳ.-Ҳ.К. замонавий қурол-аслаҳалар, навигация воситалари, радиоэлектрон қурилмалар, жанговар самолётлар, вертолётлар билан таъминланган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.