Havoni tozalaş
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 13–14-b. — ziyouz.com
Havoni tozalaş - uy-joy, jamoat va sanoat binolaridagi havoni texnik vositalar yordamida çang va b. zararli moddalardan tozalaş; havo ventilyatsiya va havoni konditsirlaş tizimlari yordamida tozalanadi. sanoat korxonalarida texnologik jarayonlar vaqtida ajralib çiqadigan va ifloslangan havo atmosferaga çiqarişdan oldin tozalanadi.
H.t. vositalari havoning ifloslik darajasiga va tozalaşga qöyiladigan talabga qarab tanlanadi. Binolarga beriladigan havoni tozalaşda köplab qöllanadigan qurilmalardan biri — havo filtrlaridir. Bunday qurilmalar ventilyatsiya va konditsirlaş tizimlari tarkibiga kiradi. Ular yordamida binolardan atmosferaga çiqarib yuboriladigan (retsirkulyatsion) havoni ham tozalaş mumkin. Retsirqu-lyatsion havo tarkibida çang köp bölsa, u avval çang yutkiçlarda tozalanadi.
Sanoat binolarida texnologik jarayonlar natijasida ifloslangan havoni tozalaş va zararsizlantiriş uçun turli filtrlar, çang va gaz tutkiçlar, çang çöktirgiç kameralar, sik-lonlar va b. uskunalar qöllanadi. If-loslangan havo tarkibidagi qattiq zar-ralar (mas, uçuvçi kullar)ni tutiş uçun mexanik kul tutkiçlar — sik-lonlar, multitsiklonlar hamda nam kul tutkiçlardan foydalaniladi. Sik-lonlarning foydali iş koeffitsiyenti (f.i.k.) 40—70%, qarşiligi 70— 80 mm suv ustuniga teng, tuzilişi sodda, işlatişi qulay, biroq biroz qöpolroq. Multiiiklonlar ança ixçam, işi ham samarali. Nam kul tutkiçlar xavoni yaxşi tozalaydi, ammo iş jarayonida köp suv talab qiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҲАВОНИ ТОЗАЛАШ - уй-жой, жамоат ва саноат биноларидаги ҳавони техник воситалар ёрдамида чанг ва б. зарарли моддалардан тозалаш; ҳаво вентиляция ва ҳавони кондицирлаш тизимлари ёрдамида тозаланади. саноат корхоналарида технологик жараёнлар вақтида ажралиб чиқадиган ва ифлосланган ҳаво атмосферага чиқаришдан олдин тозаланади.
Ҳ.т. воситалари ҳавонинг ифлослик даражасига ва тозалашга қўйиладиган талабга қараб танланади. Биноларга бериладиган ҳавони тозалашда кўплаб қўлланадиган қурилмалардан бири — ҳаво фильтрларидир. Бундай қурилмалар вентиляция ва кондицирлаш тизимлари таркибига киради. Улар ёрдамида бинолардан атмосферага чиқариб юбориладиган (рециркуляцион) ҳавони ҳам тозалаш мумкин. Рецирқу-ляцион ҳаво таркибида чанг кўп бўлса, у аввал чанг юткичларда тозаланади.
Саноат биноларида технологик жараёнлар натижасида ифлосланган ҳавони тозалаш ва зарарсизлантириш учун турли фильтрлар, чанг ва газ туткичлар, чанг чўктиргич камералар, цик-лонлар ва б. ускуналар қўлланади. Иф-лосланган ҳаво таркибидаги қаттиқ зар-ралар (мас, учувчи куллар)ни тутиш учун механик кул туткичлар — цик-лонлар, мультициклонлар ҳамда нам кул туткичлардан фойдаланилади. Цик-лонларнинг фойдали иш коэффициенти (ф.и.к.) 40—70%, қаршилиги 70— 80 мм сув устунига тенг, тузилиши содда, ишлатиши қулай, бироқ бироз қўполроқ. Мультиииклонлар анча ихчам, иши ҳам самарали. Нам кул туткичлар хавони яхши тозалайди, аммо иш жараёнида кўп сув талаб қилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.