Hindol Mirzo
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 168-b. — ziyouz.com
Hindol Mirzo (1518 - Kobul -1551) — boburiylarp&n. Boburnnng 4-öğli. Onasi Dildor begim. Boburşoh Hindistonni fath qilişga kirişgan (Bahrani olgan) davrida şu farzandi tuğilgan, şuning uçun «Hindni ol!» ramziy ma'nosida Hindol deb ism qöygan. Bobur hayotligida u Badaxşon hukmdori edi (1526—30). Humoyun taxtga ötirgaç, ukasi H. M.ga Mevat va Olur viloyatlarining hukmronligini bergan (1530—38). 1538 y. boburiylar örtasidagi içki nizolardan foydalangan Şerşoh Bihar, Junpur va kanaujgaça bölgan yerlarni bosib olgan. Şu asnoda H.M. Humoyunşohga qarşi boş kötargan va Agra ş.ni bosib olgan hamda özini podşoh deb e'lon qilgan. Biroq Komron Mirzo öz qöşini bilan kelib, Agrani H.M.. dan tortib olgan. Ammo tez fursatda Şerşoh Agra va b. şaharlarni birin-ketin bosib olgaç, Komron Mirzo bilan H. M.Kobulga qoçişgan. 1544 y.da Humoyun Erondan qay-tib kelgaç, boşqa ukalari qatori H.M.ning ham gunohini keçirgan. H.M. umrining oxirigaça Humoyun-şohga sodiq qolgan.
H.M. şe'riyatga qiziqqan, turkiy va forsiy tillarda ğazallar yozgan.
1551 y.dagi «xandaq jangi»da H.M. Komron Mirzo odamlari tomonidan yaralanadi va öşa kuni olamdan ötadi. H.M.ning jasadi Kobulda otasi boburning maqbarasi yoniga dafn etilgan. 1607 y.da Jahongirşohfarmoniga binoan H.M.ning qabriga lavha örna-tilgan.
Ad.Fayziyev T., Temuriylar şajarasi, T., 1995.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҲИНДОЛ МИРЗО (1518 - Кобул -1551) — бобурийларп&н. Бобурнннг 4-ўғли. Онаси Дилдор бегим. Бобуршоҳ Ҳиндистонни фатҳ қилишга киришган (Баҳрани олган) даврида шу фарзанди туғилган, шунинг учун «Ҳиндни ол!» рамзий маъносида Ҳиндол деб исм қўйган. Бобур ҳаётлигида у Бадахшон ҳукмдори эди (1526—30). Ҳумоюн тахтга ўтиргач, укаси Ҳ. М.га Меват ва Олур вилоятларининг ҳукмронлигини берган (1530—38). 1538 й. бобурийлар ўртасидаги ички низолардан фойдаланган Шершоҳ Биҳар, Жунпур ва канаужгача бўлган ерларни босиб олган. Шу аснода Ҳ.М. Ҳумоюншоҳга қарши бош кўтарган ва Агра ш.ни босиб олган ҳамда ўзини подшоҳ деб эълон қилган. Бироқ Комрон Мирзо ўз қўшини билан келиб, Аграни Ҳ.М.. дан тортиб олган. Аммо тез фурсатда Шершоҳ Агра ва б. шаҳарларни бирин-кетин босиб олгач, Комрон Мирзо билан Ҳ. М.Кобулга қочишган. 1544 й.да Ҳумоюн Эрондан қай-тиб келгач, бошқа укалари қатори Ҳ.М.нинг ҳам гуноҳини кечирган. Ҳ.М. умрининг охиригача Ҳумоюн-шоҳга содиқ қолган.
Ҳ.М. шеъриятга қизиққан, туркий ва форсий тилларда ғазаллар ёзган.
1551 й.даги «хандақ жанги»да Ҳ.М. Комрон Мирзо одамлари томонидан яраланади ва ўша куни оламдан ўтади. Ҳ.М.нинг жасади Кобулда отаси бобурнинг мақбараси ёнига дафн этилган. 1607 й.да Жаҳонгиршоҳфармонига биноан Ҳ.М.нинг қабрига лавҳа ўрна-тилган.
Ад.Файзиев Т., Темурийлар шажараси, Т., 1995.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.