Husayn ibn Mansur Halloj
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 65-b. — ziyouz.com
Halloj Husayn ibn Mansur (858— 922) — tasavvufyaati öta söl oqimning yirik vakili. Ğoyaviy jihatdan qarmatlarta yaqin bölgan. Tur, Baydo, Basra, Bağdod ş.larida bilim olgan. Musulmonlarning ayrim odatlariga va şariatning ba'zi qoidalariga zid fikrlar aytgan. islomning Alloh töğrisidagi tavhid aqidasiga zid ravişda xudo insonda namoyon böladi, inson va umuman moddiy olam xudoning jilolanişi, «Men haq (xudo) man («Ana-l-haqq»), mening özligim — xudoning özligidir, degan fikrni ilgari surgan va bu fikr bilan vahdati-vujud ta'limotiga yöl oçgan. H. öz ğoyalarini Örta Osiyo, Hindiston, Iroq va b. mamlakatlarda tarğib qilgan va mux-lislar orttirgan. Şariat peşvolari H.ni bid'atçilikda va şakkoklikda ayblab, qatl etişga hukm çiqarganlar.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҲАЛЛОЖ Ҳусайн ибн Мансур (858— 922) — тасаввуфяати ўта сўл оқимнинг йирик вакили. Ғоявий жиҳатдан қарматларта яқин бўлган. Тур, Байдо, Басра, Бағдод ш.ларида билим олган. Мусулмонларнинг айрим одатларига ва шариатнинг баъзи қоидаларига зид фикрлар айтган. исломнинг Аллоҳ тўғрисидаги тавҳид ақидасига зид равишда худо инсонда намоён бўлади, инсон ва умуман моддий олам худонинг жилоланиши, «Мен ҳақ (худо) ман («Ана-л-ҳаққ»), менинг ўзлигим — худонинг ўзлигидир, деган фикрни илгари сурган ва бу фикр билан ваҳдати-вужуд таълимотига йўл очган. Ҳ. ўз ғояларини Ўрта Осиё, Ҳиндистон, Ироқ ва б. мамлакатларда тарғиб қилган ва мух-лислар орттирган. Шариат пешволари Ҳ.ни бидъатчиликда ва шаккокликда айблаб, қатл этишга ҳукм чиқарганлар.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.