Ibn Moja
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 8-b. — ziyouz.com
Ibn Moja (töliq ismi Abu Abdulloh Muhammad ibn Yazid ibn Moja ar-Rab'i al-Qazviniy) (824, Qazvin, Eron — 886) — yirik muhaddis. Yoşlik yillaridan boşlab payğambar (sav) ning hadislari va b. diniy ilmlarni örganişga kirişdi. Hadis yiğiş niyatida Iroq, Hijoz, Şom, Misr, Kufa, Basra va islom olamining boşqa şahar va davlatlariga sayohat qildi, köplab şayx, muhaddislardan dars oldi, bahs, munozaralarda iştirok etib, hadis ilmining bilimdoniga aylandi.
I. M. köplab şogirdlar yetiştirgan. I. M. keng qamrovli olim edi. U öz asrigaça yaşagan kişilar hamda şaharlar haqida «Kitob at-Tarix» («Tarix kitobi»), Qur'on şarhi hisoblanmiş «Tafsir al-Qur'on al-Karim» («Qur'oni Karimga tafsir») asarlarini yozgan. I. M. ning asosiy asari — «Kitob as-Sunan» ni musulmon olimlarining köpçiligi «Sihah as-sitta» («Olti sahih hadislar töplami») ga oltinçi töplam sifatida kiritgan. Bu asar 32 qism, 1500 bobdan iborat bölib, unda 4341 ta hadis jam qilingan, ulardan 3002 tasi beşta «Sahih» töplamlarida berilgan xdsislar b-n mos keladi. 1339 ta hadis esa qöşimça hisoblanadi. I. M. ning «Kitob as-Sunan» asariga alhofiz Jaloliddin as-Suyutiy (1505 y. v. e.) va Şayx as-Sindi almadiniy (1725 y. v. e.) şarxlar yozişgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИБН МОЖА (тўлиқ исми Абу Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Язид ибн Можа ар-Рабъи ал-Қазвиний) (824, Қазвин, Эрон — 886) — йирик муҳаддис. Ёшлик йилларидан бошлаб пайғамбар (сав) нинг ҳадислари ва б. диний илмларни ўрганишга киришди. Ҳадис йиғиш ниятида Ироқ, Ҳижоз, Шом, Миср, Куфа, Басра ва ислом оламининг бошқа шаҳар ва давлатларига саёҳат қилди, кўплаб шайх, муҳаддислардан дарс олди, баҳс, мунозараларда иштирок этиб, ҳадис илмининг билимдонига айланди.
И. М. кўплаб шогирдлар етиштирган. И. М. кенг қамровли олим эди. У ўз асригача яшаган кишилар ҳамда шаҳарлар ҳақида «Китоб ат-Тарих» («Тарих китоби»), Қуръон шарҳи ҳисобланмиш «Тафсир ал-Қуръон ал-Карим» («Қуръони Каримга тафсир») асарларини ёзган. И. М. нинг асосий асари — «Китоб ас-Сунан» ни мусулмон олимларининг кўпчилиги «Сиҳаҳ ас-ситта» («Олти саҳиҳ ҳадислар тўплами») га олтинчи тўплам сифатида киритган. Бу асар 32 қисм, 1500 бобдан иборат бўлиб, унда 4341 та ҳадис жам қилинган, улардан 3002 таси бешта «Саҳиҳ» тўпламларида берилган хдцислар б-н мос келади. 1339 та ҳадис эса қўшимча ҳисобланади. И. М. нинг «Китоб ас-Сунан» асарига алҳофиз Жалолиддин ас-Суютий (1505 й. в. э.) ва Шайх ас-Синди алмадиний (1725 й. в. э.) шархлар ёзишган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.