Ili
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 113-b. — ziyouz.com
Ili — Xitoy va Qozoğistondagi daryo. Şarqiy Tyanşandan Tekes va Kunges daryolari nomi b-n boşlanib, Sinszyanda (Xitoy) birga qöşiladi va Balxaş köliga quyiladi. Uzunligi (Tekes b-n birga) 1439 km, Kunges va Tekesning qöşilgan yeridan hisoblansa 1001 km. Havzasining mayd. 140 ming km2. Öngdan yirik Qoş irmoği qöşilgandan keyin I. kengayadi va sersuvroq bölib oqadi. Quyiliş joyida uzun va tor delta hosil qilgan. Qor va muzliklardan suv oladi. Dek. da muzlab, martda muzdan böşaydi. Örtaça suv capfi quyiliş joyida 329 m3/sek. Qapçiğay GES va suv ombori qurilgan. I. katta irrigatsiya ahamiyatiga ega. Asosiy irmoqlari: Qoş (Xitoyda), Xörgös (öngdan), Çilik, Çarin, Talğar, Qaskelen, Kruti (çapdan). Ğulja ş. dan Qozoğistonning Baqanas pri-stanigaça kema qatnaydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИЛИ — Хитой ва Қозоғистондаги дарё. Шарқий Тяньшандан Текес ва Кунгес дарёлари номи б-н бошланиб, Синьцзянда (Хитой) бирга қўшилади ва Балхаш кўлига қуйилади. Узунлиги (Текес б-н бирга) 1439 км, Кунгес ва Текеснинг қўшилган еридан ҳисобланса 1001 км. Ҳавзасининг майд. 140 минг км2. Ўнгдан йирик Қош ирмоғи қўшилгандан кейин И. кенгаяди ва серсувроқ бўлиб оқади. Қуйилиш жойида узун ва тор дельта ҳосил қилган. Қор ва музликлардан сув олади. Дек. да музлаб, мартда муздан бўшайди. Ўртача сув capфи қуйилиш жойида 329 м3/сек. Қапчиғай ГЭС ва сув омбори қурилган. И. катта ирригация аҳамиятига эга. Асосий ирмоқлари: Қош (Хитойда), Хўргўс (ўнгдан), Чилик, Чарин, Талғар, Қаскелен, Крути (чапдан). Ғулжа ш. дан Қозоғистоннинг Бақанас при-станигача кема қатнайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.