Implantatsiya
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 150-b. — ziyouz.com
Implantatsiya (lot. im... (in) - içida va plantatio — ötkaziş, köçirib ötkaziş) — odam va hayvonlarda hujayralar va töqima elementlarining öz-özidan köçirib ötkazilişi va yopiştirilişi. Odam va köpçilik sut emizuvçilarda I. murtak (blastotsist) ning urğoçisi baçadoniga yopişişidan iborat. I. blastotsist va baçadon devorining faolligi tufayli amalga oşadi. I. natijasida murtak b-n ona organizm qon aylaniş sistemasi örtasida funksional birlik vujudga keladi va yöldoş hosil böladi. I. 3 xil usulda amalga oşadi. Markaziy I.da murtak baçadon böşliğida qoladi (qölqanotlilar, kavş qaytaruvçilar), ekssentrik I.da murtak baçadon devoriga qisman botib kiradi (kemiruvçilar) va interstitsial I.da murtak baçadon devoriga töliq botib kiradi (odam, primatlar). Töqi-malarning bir qismi yoki organlarni sun'iy köçirib ötkaziş transplantatsiya, sun'iy organlarni odam va xayvonlar organizmiga kiritiş esa I. deyiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИМПЛАНТАЦИЯ (лот. im... (in) - ичида ва plantatio — ўтказиш, кўчириб ўтказиш) — одам ва ҳайвонларда ҳужайралар ва тўқима элементларининг ўз-ўзидан кўчириб ўтказилиши ва ёпиштирилиши. Одам ва кўпчилик сут эмизувчиларда И. муртак (бластоцист) нинг урғочиси бачадонига ёпишишидан иборат. И. бластоцист ва бачадон деворининг фаоллиги туфайли амалга ошади. И. натижасида муртак б-н она организм қон айланиш системаси ўртасида функционал бирлик вужудга келади ва йўлдош ҳосил бўлади. И. 3 хил усулда амалга ошади. Марказий И.да муртак бачадон бўшлиғида қолади (қўлқанотлилар, кавш қайтарувчилар), эксцентрик И.да муртак бачадон деворига қисман ботиб киради (кемирувчилар) ва интерстициал И.да муртак бачадон деворига тўлиқ ботиб киради (одам, приматлар). Тўқи-маларнинг бир қисми ёки органларни сунъий кўчириб ўтказиш трансплантация, сунъий органларни одам ва хайвонлар организмига киритиш эса И. дейилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.