Infratovuş
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 238-b. — ziyouz.com
Infratovuş (lot. infra — quyi, past, ostida) — inson quloğiga eşi-tilmaydigan past çastotali (çastotalari 16 gs dan past bölgan) elastik tölqinlar. Yer yuzida I. hosil qiluvçi manbalar xilma-xil (mas, çaqmoq çaqişi, toğlar köçişi, örmon va dengizning şov-şuvi, şamol guvullaşi va h. k.). I. muhitda juda kam yutiladi, şuning uçun u havo, suv va yer yuzida juda uzoq masofalarga tarqaladi. I. ning bu xususiyatlaridan, mas, atmosferaning yuqori qatlamlarini, yer pöstini tadqiq qilişda, kuçli portlaşning uzoqligini va dengizlarda kuçli tölqinlar tarqa-layotgan manba uzokligini aniqlaşda foydalaniladi. I. ni ölçaşda maxsus asboblar — mikrofon, gidrofon, geofon yoki vibrator işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИНФРАТОВУШ (лот. infra — қуйи, паст, остида) — инсон қулоғига эши-тилмайдиган паст частотали (частоталари 16 гц дан паст бўлган) эластик тўлқинлар. Ер юзида И. ҳосил қилувчи манбалар хилма-хил (мас, чақмоқ чақиши, тоғлар кўчиши, ўрмон ва денгизнинг шов-шуви, шамол гувуллаши ва ҳ. к.). И. муҳитда жуда кам ютилади, шунинг учун у ҳаво, сув ва ер юзида жуда узоқ масофаларга тарқалади. И. нинг бу хусусиятларидан, мас, атмосферанинг юқори қатламларини, ер пўстини тадқиқ қилишда, кучли портлашнинг узоқлигини ва денгизларда кучли тўлқинлар тарқа-лаётган манба узоклигини аниқлашда фойдаланилади. И. ни ўлчашда махсус асбоблар — микрофон, гидрофон, геофон ёки вибратор ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.