Inomjon Xidiraliyev
Manba: ÖzME, 9-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 116-b. — ziyouz.com
Xidiraliyev Inomjon (Inoğomjon) (1891.23.2, Namangan uyezdi Pop volostidagi Iskovat qişloği — 1928.31.12, Moskva) — davlat va jamoat arbobi, diplomat. X. 1919 y.dan turli sovet idoralarida mas'ul lavozimlarda işladi: Farğona viloyati partiya qömitasining kotibi (1920—21), Turkiston ASSR Yer işlari xalq komissari (1922), Turkiston ASSR Markaziy Ijroiya Qömitasi raisi (1922—24). RSFSR Yer işlari, federal komiteti Prezidiumi a'zosi (1923—24). Turkiston ASSR ning RSFSRdagi muxtor vakili (1924 y. yanv.—noyab.). X. Turkiston respublikasi manfaatlarini himoya qilib, bolşeviklarning şovinistik siyosatiga qarşi kuraşgan. Yer işlari xalq komissari (1925) sifatidaX. Özbekistonda yersuv islohotini amalga oşirişda faol qatnaşgan. Paxtakor dehqonlarni iqgisodiy jihatdan qöllabquvvatlaş, ijtimoiy himoya qiliş tarafdori bölgan.
Moskvaning Vagankovo qabristonida dafn etilgan. X. vafotidan keyin, 1937 y.dagi ommaviy repressiya davrida «xalq duşmani» sifatida qoralangan edi. Andijondagi köça, Qörğontepa tumanidagi maktabga X. nomi berilgan.
Ad.: Özbekistonning yangi tarixi, 2kitob [Özbekiston sovet mustamlakaçiligi davrida]. T., 2000; Şamsutdinov P., Istiqdol yölidaşahid ketganlar, T., 2001; Rajabov Q.,Haydarov M., Turkiston tarixi (1917— 1924 y.), T., 2002.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ХИДИРАЛИЕВ Иномжон (Иноғомжон) (1891.23.2, Наманган уезди Поп волостидаги Исковат қишлоғи — 1928.31.12, Москва) — давлат ва жамоат арбоби, дипломат. X. 1919 й.дан турли совет идораларида масъул лавозимларда ишлади: Фарғона вилояти партия қўмитасининг котиби (1920—21), Туркистон АССР Ер ишлари халқ комиссари (1922), Туркистон АССР Марказий Ижроия Қўмитаси раиси (1922—24). РСФСР Ер ишлари, федерал комитети Президиуми аъзоси (1923—24). Туркистон АССР нинг РСФСРдаги мухтор вакили (1924 й. янв.—нояб.). X. Туркистон республикаси манфаатларини ҳимоя қилиб, большевикларнинг шовинистик сиёсатига қарши курашган. Ер ишлари халқ комиссари (1925) сифатидаХ. Ўзбекистонда ерсув ислоҳотини амалга оширишда фаол қатнашган. Пахтакор деҳқонларни иқгисодий жиҳатдан қўллабқувватлаш, ижтимоий ҳимоя қилиш тарафдори бўлган.
Москванинг Ваганково қабристонида дафн этилган. X. вафотидан кейин, 1937 й.даги оммавий репрессия даврида «халқ душмани» сифатида қораланган эди. Андижондаги кўча, Қўрғонтепа туманидаги мактабга X. номи берилган.
Ад.: Ўзбекистоннинг янги тарихи, 2китоб [Ўзбекистон совет мустамлакачилиги даврида]. Т., 2000; Шамсутдинов P., Истиқдол йўлидашаҳид кетганлар, Т., 2001; Ражабов Қ.,Ҳайдаров М., Туркистон тарихи (1917— 1924 й.), Т., 2002.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.